مشخصات کتاب

حجاب عزّت است یا اسارت؟! (4 )

لزوم فراگیریِ علم و دانش

بررسی وضعیّتِ مثبت و منفیِ مراکز تحصیل

آسیبها و مفاسدِ اخلاقی پیشِ رویِ جوانان در حوزه هایِ آموزشی و لزومِ اصلاح و سالمسازیِ سازمانهای فرهنگی

سرشناسه: ذبیحی، محمد صادق

عنوان و پدیدآور: حجاب عزت است یا اسارت؟ !/ تهیه و تدوین محمد صادق ذبیحی.

مشخصات نشر: مشهد، پیام طوس، 1397.

مشخصات ظاهری: 6 جلد

شابک: 8 70 9928 964 978

یادداشت: فهرست نویسی بر اساس جلد چهارم، 1393.

یادداشت: ویراست قبلی: پیام طوس، 120) 1390ص.).

یادداشت: ج4 (چاپ دوم: 1393).

یادداشت: ج6 (چاپ اول: 1397 ) (فیپا).

یادداشت: کتابنامه.

موضوع: حجاب

Hijab (Islamic clothing) :

موضوع: حجاب احادیث

Hijab (Islamic clothing) -- Hadiths

موضوع: حجاب جنبه های قرآنی

Hijab (Islamic clothing) -- Qur'anic teaching

موضوع: محرم و نامحرم

Mahram and namahram*

رده بندی کنگره: ی 3 1390 ح 23 ذ/ BP 230/17

رده دیویی: 297/636

شماره کتابشناسی ملی: 4409559

اشاره

سرشناسه:ذبیحی، محمّد صادق

عنوان و پدیدآوران:حجاب عزت است یا اسارت/ ج 4

مشخصات نشر: مشهد:پیام طوس؛ 1393.

مشخصات ظاهری:208 ص.

بها:2600 تومان

شابک:2-43-9928-964-978

یادداشت:فهرستنویسی براساس اطّلاعات فیپا.

موضوع:حجاب

ردهبندی کنگره:17/230BP

رده دیویی:636/297

نام کتاب:··· حجاب عزّت است یا اسارت؟! (4)

مؤلف:··· محمّد صادق ذبیحی

ناشر:··· انتشاراتِ پیام طوس

تیراژ:··· 000/10 نسخه

نوبت چاپ:··· اوّل ـ 1393

حروفچینوصفحهآرا:··· علاقهمند (آویژه)

چاپ:··· چاپخانه بزرگ قرآن کریم

شابک:··· 2-43-9928-964-978

مرکز پخش: خیابان آیهاللّه بهجت ـ بین چهارراه زرینه و راه آهن ـ پلاک 133

انتشارات پیام طوس ـ تلفن 2223888

قیمت 2600 تومان

اجر و ثوابی که از انتشار این مجموعه عاید میشود

به محضر مقدس آقا و مولایم امام زمان علیهالسلام اهدا میگردد.

پاداش ارزنده آن عزیز را به روان پاک پدر بزرگوارم و مادر فقیدهام تقدیم میدارم.

اَلسَّلامُ عَلَی الْمَهْدی بِجَوامِعِ السَّلام

اهداء به:

ساحتِ قدسِ مولایِ عزیز و مهربان امام زمان ارواحنا فداه که با قلبی سوخته نگرانِ ابتلاء و گرفتاریهایِ دوستان و شیعیان بوده و دلسوزانه برای نجات آنان از انحراف و فتنهها دعا میفرماید...

امام صادق علیهالسلام:

امام زمان علیهالسلام، گرفتاری شیعیان را پس از سختی شدید و بلائی طولانی و ترس و جزع، گشایش میبخشد.⁽¹⁾

امیرالمؤمنین علیهالسلام:

قلب و روح نونهالان همچون زمینِ خالی از گیاه است، هر بذری در آن افشانده شود میپذیرد.⁽¹⁾

امام صادق علیهالسلام:

احکام و آموزههایِ دین را به فرزندان خود هر چه زودتر بیاموزید، قبل از آنکه دشمنان بر شما سبقت گیرند و دلهای فرزندان شما را با سخنانِ نادرستِ خویش اشغال نموده (روحِ لطیف آنان را به خود جذب نمایند).⁽²⁾

امام صادق علیهالسلام:

بر تو باد به جوانان (آنها را دریاب) چرا که آنها به قبولِ هر کارِ نیکی، سریعتر از دیگران هستند.⁽³⁾

تقدیم به:

به مربّیان، مدیران، معلّمان و آموزگارانِ باایمان و متعهّدی که از تهاجم پیچیده و سنگینِ فرهنگیِ دشمن به قلب و فکرِ نوجوانان و جوانان در حوزههای تحصیل، دغدغه و اضطراب دارند و در جهتِ آموزش و تربیتِ صحیح و ارتقاء بنیههای دینی، اخلاقی و پیشرفتِ فکری و علمیِ عزیزانمان، دلسوزانه تلاش مینمایند.

و با احترامِ ویژه به دانشجویان و دانشآموزانِ نخبه و متعهّدی که با فعالیت هایِ مستمر و دلسوزانه خود در جهتِ روشنگری و آگاهی نسلِ جوان به طورِ شایسته تلاش و فعالیت دارند.

به جای مقدمه

حدود دو قرن قبل که رفت و آمد غربیان به شرق آغاز گردید، به تدریج سیاستها و آداب و رسوم فرنگیها در میان مسلمانان از جمله مردم کشور عزیزمان تأثیرگذار شد.

امّا به دلیل ریشهدار بودنِ سنتهای دینی و فرهنگ و اعتقادات ایرانیان، تغییر قابل توجهی در عمل به چشم نمیخورد.

از این رو، دشمن در فکر راهکارهای مناسب و مؤثر برای نفوذ در اعتقادات مسلمانان و تغییرِ سنتهای دینی مردم ایران و تسلط بر کشورِ عزیزِ اسلامیمان افتاد.

به همین منظور با تبلیغات فریبنده و عوامفریبی و تظاهر به روشنفکری و آزادمنشی، نیرومندیِ دولتهای غرب و اختراعات و اکتشافات فرنگیان و همچنین

اختلاط و برابریِ زنان و مردان را در نظرِ مسلمانان جلوه داد.

مردم مشرق زمین هم از جمله گروهی از مسلمانانِ کشورمان، مجذوب تبلیغاتِ دشمن گردیده، تصوّر کردند که اگر زنانِ مسلمان آزادی یافته و با مردان برابر شوند، کشورشان نیرومند گردیده و مُکتشف و مُخترع خواهند شد.

دشمن هم که زمینه مؤفقیّت خود را در کشورمان به دست آورده بود، به منظور دستیابی به اهدافش ارتباط خود را با ایرانیان شدّت بخشید و با همکاریِ حکومتهای وقت و با به کارگیری حربههای شیطانی خود، زمینه ارتباط و اختلاطِ زنان و مردان را به صورتهای گوناگون فراهم نمود و به همین منظور، ضمنِ اقدامات عملی علیه حجاب و چادر، مدارس جدیدی نیز در سطوح مختلف با هدفِ ترویج آداب و رسوم غربی و تجددگرایی تأسیس شد و علیرغم تذکّرات رهبران و دلسوزانِ دینی، تعداد محدودی از دختران که اغلب از طبقات مرفّه و درباری بودند در آنها

شرکت کردند.

این روند با طرحها و سیاستهای زمانبندی شده ادامه یافت و زمینه را برای به قدرت رسیدنِ رضاخان و اقدامات خشونتآمیز او بر علیه حجاب و چادر و مبارزه علنی با مظاهر و سنتهای اصیل دینی فراهم نمود.

رضاخان به دستورِ اربابان غربی خود، نهایت قهر و خشونت را علیه حجاب و چادر به کار گرفت و با صدور فرمانی، استفاده از چادر و روسری را در سرتاسرِ کشور از جمله در مدارس و مراکز تحصیل برای زنان و دختران ممنوع کرد.

گرچه گستاخی رضاخان با مخالفت شدیدِ مراجع و عالمان دینی و مردم مسلمان مواجه گردید، امّا تعدادی از زنان و دختران خودباخته و شهوتران، جرأت یافته و بدون پوشش و حجاب درمدارس و انظار ظاهر شدند!

و بدینترتیب، بیحجابی و پیروی از افکار و آداب و رسوم غرب در کشورِ اسلامی ایران در بعضی مدارس و مراکز فرهنگی و تا حدّی در مجالس و محافل عمومی و دولتی در میانِ گروهی از زنان و دختران رایج گردید.

و پس از آن در دوران فرزندِ رضاخان نیز این بدعت ننگین همچنان ادامه داشت و مدارس و دانشگاههای کشورمان، الگوی تمام عیار غرب بود و ارتباطِ پسران و دختران به صورت آزاد انجام میشد.

امّا علیرغم رواج بیحجابی و بیبندوباری و تأثیرگزاری آن بر بعضی اقشار، زنان و دختران مؤمن و معتقدِ ایران در آن دورانِ غربتِ حجاب، با همه ناملایمات، استهزاها، توهینهای زننده دور از اخلاق و تحقیرها، از پوشش و چادر با اعتقاد و آزادی کامل استفاده میکردند.

و این روند در ابتداء تحوّل بزرگی که در کشورمان ایجاد گردید، رونق بیشتری یافت، بیشترِ زنان و دختران ایران از چادر و حجاب به عنوانِ سنگر و سنتِ اسلامی استفاده نموده و میرفت تا محیطهای آلودهِ تحصیل و مدارس و دانشگاه نیز به موازات تحوّلِ همگانی از آلودگی و فساد و انحراف پاک گردد.

امّا دشمن که همچنان بیدار و هوشیار است با تغییر سیاستِ شیطانیِ خود و ایجادنوعی حرکتِ منفی

برخلافِ فرهنگ دینیِ کشورمان و با برپایی جنگِ نرم و تهاجم فرهنگی، قلب و فکر مردم ایران به خصوص زنان و دختران را بدون تهدید و خشونت، با تزویر و نیرنگ تسخیر نمود!

و با کمال تأسّف این حرکت منفیِ شُوم مورد استقبال گروهی از مردم کشورمان قرار گرفت و علاوه بر ادامه اختلاطِ دختران و پسران در حوزههای تحصیل، زمینه اختلاط و ارتباطِ زنان و مردان در ادارات، شرکتها و مراکز عمومی و خصوصی نیز فراهم گردید!

روزبهروز از تعدادِ زنان چادری کاسته شد و به تدریج حریم بین زن و مرد نامحرم در کشور اسلامیمان در اکثر حوزههای تحصیل، ادارات و مراکز عمومی و خصوصی غبار فراموشی به خود گرفت تا آنجا که گروهی از خانوادههای مذهبی و همچنین روستانشینان نیز از این حرکت منفی استقبال کرده و بدون توجّه به آسیبهای موجود، دختران و نوامیس خود را به کلاسهای تحصیل مختلط و مراکز عمومی آلوده کار و اشتغال فرستادند!

و این در حالی است که برخی مراکزِ تحصیل و بیشترِ دانشگاههای کشورمان که باید جایگاه خودسازی و کسبِ فضیلت و معنویّت و آموزشِ علم و دانش باشد، پسران و دختران در محیطی مختلط قرار گرفته و زمینه فساد و انحراف آنان فراهم میگردد.

این گزارش را بخوانید:

در پژوهشی که چند تن از دانشجویانِ مؤمن و متعهّدِ علوم پزشکی اصفهان انجام دادند، بین 494 نفر از دانشجویان، 90 درصد، علت اصلی گسترشِ فشار اخلاقی و انحرافات را، اختلاط نامشروعِ زن و مرد اعلام کردهاند.

سپس این جوانان دلسوز هشدار دادهاند که: در جامعه اسلامیِ ما، در دوران دانشگاه که دختران و پسران در اوج بلوغ هستند در محیط مختلطی قرار میگیرند و این به سادگی زمینه فساد را برای آنان فراهم میآورد!...

این عزیزان اضافه کردهاند:

و این درحالی است که به تقاضای والدین آمریکایی، دانشکدههایِ مخصوص بانوان تأسیس میشود و کارشناسانِ آموزش آمریکا اذعان نمودهاند که در مراکز آموزشیِ غیر مختلط، دانشجویان نتایج بهتری به دست میآورند.⁽¹⁾

بررسیِ نکاتِ مثبت و منفیِ حوزههای تحصیل

اکنون با توجّه به مطالب بازگو شده آنچه موجب دغدغه و نگرانی میباشد، وضعیّت اسفباری است که در بعضی مراکز آموزش کنونی مشاهده میشود و با کمال تأسّف، اکثر خانوادهها از آسیبپذیری عزیزانشان در این مراکز غفلت دارند!

و چون مایل نیستم تنها نکاتِ منفی این مسئله را بررسی نموده و به نقد بکشم، از این رو ابتدا نکاتِ مثبت و پیشرفتهایِ گوناگونِ حوزههای آموزش، یادآوری میگردد، آنگاه نکاتِ منفی و آسیب و آفتهای اخلاقی

و فکری و اعتقادی این مراکز بررسی میگردد، تا کلیّت موضوع روشن گردد و خانوادهها بدون پیشزمینههای لازم و بدون آگاهی و تحقیق به استقبال مراکز تحصیل نرفته و از آنچه در حوزههای آموزش کشورمات اتفاق افتاده و نوجوانان و جوانان عزیزمان را تهدید مینماید با اطّلاع شوند.

مسائلِ مثبتِ مراکز تحصیل

در زمینه نکات مثبت، مسئله پیشرفتهای چشمگیر و قابلِ توجّه علمی، فناوری، اختراع، سیاست و دیگرِ اعتبارات بینالمللی به عنوان بخش ابزاری و نمودهای پیشرفت و ترقّی تمدّنِ نوین در حوزههای تحصیل، انکارپذیر نبوده و نیست.

و همچنین به موازات این پیشرفتها، تلاشهای مثبت و مفیدی نیز در جهتِ سالمسازیِ کلاسهای آموزشی در بعضی از مراکز تحصیل به چشم میخورد که از جمله آنها، دانشکدهها و مدارسی میباشد که به وسیله دستاندرکاران تعلیم و تربیت و بعضی از اساتید

با ایمان و دلسوز در جهت تربیت دینی و اخلاقی نوجوانان و جوانان به صورت اختصاصی و تفکیکِ جنسی مشغولِ فعالیت هستند.

و همچنین همایش قرآن و عترت، اقامه نماز جماعت در بعضی از مراکز تحصیل، اقامه مراسم معنوی اعتکاف، دانشگاهِ علومِ قرآنی، مدارسِ تخصصی قرآن و مواردِ مشابه دیگر نیز از نکات مثبت مراکز تحصیل میباشد که محصولِ باارزشِ این مراکز گروهی از پزشکان، مهندسان و فارغالتحصیلان باایمان، با لیاقت، نخبه و متعهدی است که باعث افتخار و سرافرازیِ کشورِ عزیزمان هستند.

شادی بخش و غمانگیز!

برنامهها و نکاتِ مثبت بازگو شده توانسته است خدماتِ مفید و سودمندی به دانشآموزان و دانشجویانِ عزیز ارائه دهد.

به ویژه خدمات و فعالیتهای ارزنده و تلاشهای مستمر و دلسوزانه گروهی از جوانان نخبه و متعهّد و

دانشجویان مؤمنی که در سطحِ دانشگاه و حوزههای تحصیل با شور و شوق در جهتِ روشنگری و آگاهی جوانان عزیز و ملّت مسلمان به طورِ شایسته انجام میشود که نمونهآن گزارشِ وضعیّت اختلاط و فسادِ حاکم بر محیطِ دانشگاه است که بازگو گردید.

امّا آنچه موجبِ دغدغه و تأسّف مسئولین و مربّیانِ دلسوزِ کشورمان میباشد آن است که برخی مراکزِ تحصیلِ کنونی تحتِ تأثیر مُغالطه غربیها و مقلّدانِ داخلیِ نفوذی آنها که میگویند:

جامعه و مراکزِ تحصیل را با مکتب ایمان نمیشود اداره کرد، قرار گرفته و بدون توجّه به آموزههای جامع و کامل و پر محتوایِ مکتبِ اصیل اسلام که همه نیازهای انسان را برآورده میسازد و بدون توجّه به زیانهای جبرانناپذیر و آسیبهای جدّیِ پیروی از بیگانگان، به تقلید ذلّتبار از افکار انحرافی غرب تن دادهاند!

و این نشانی است از عدم توفیق نظام آموزش و پرورش در تربیت دینی و اخلاقیِ جوانان، و همچنین هشداری است به همه دانشمندانِ حوزه و دانشگاه و

نخبگانِ دلسوز و عزیزِ فرهنگ و تعلیم و تربیت تا ضمن تلاشِ جدّی برای آسیبشناسی، به چارهجویی و جستجوی راه علاج پرداخته، استعدادهای جوانان عزیز را با سبکِ فرهنگ و سنتهایِ اصیلِ دینی آشنا نموده و از تقلیدِ سبک و سلوکِ زندگی و تمدّن غربی پرهیز دهند.

هشدار به جوانان عزیز

جوانان عزیز هم توجّه داشته باشند که عصر ما عصرِ رسانه و بمبارانِ تبلیغاتی و تهاجم فرهنگی است که از طریق رسانهها در قالبهای گوناگون در همه جا و در همه زمینهها بهخصوص در بعضی از مدارس و دانشکدهها با ارائه مکتبها و فرقههای گمراهکننده و با ترفندها و شگردهای فریبنده درصددِ صید جوانی و پاکی شما عزیزان هستند.

دشمن با هوشیاری کامل زمینه خنثی نمودنِ تبلیغاتِ مذهبی و بیهویّت نمودنِ شما عزیزان را از طریقِ در اختیار گذاشتنِ برنامهها و سرگرمیهای

مخرّب و ویرانگر رسانهای به ویژه از طریق شبکههای ماهواره و اینترنت فراهم نموده و با گسترشِ بدآموزیهای جذّاب و فریبنده به خصوص اختلاط و ارتباط دختران و پسران، جامعه و مراکز تحصیلی را دچار سردرگمی و هنجارشکنی و فساد اعتقادی و انحراف فکری و اخلاقی نموده است! تا آنجا که گروهی با مُغالطه ناآگاهانه، تحصیل و آموزش علم و هنر و هنروری را تحتِ عناوینی فریبنده به انحراف کشیده و با دلسوزی، احیای رشته هنر و اجرای برنامههای موسیقی، تأتر و تجلیل از موسیقی و موسیقیدانان غیرمتعهّد را در محیطِ مقدس دانشگاه به عنوان احیای هنر مورد مطالبه قرار دادهاند تا از این رهگذر، احساسات و امیالِ خفته جنسی جوانان را تحریک نموده و با سرگرم نمودن آنان به گناه و نواهای موسیقی، عواطف، احساسات، حیا و عفتشان را سرکوب نمایند!

و با کمال تأسف، این گروه از نبودن دانشگاه هنر در خراسانِ رضوی و پایتخت معنوی ایران، مشهد مقدس گلایه نموده و اجرایِ گروههایِ موسیقی اصیل،

و گرامیداشت مقامِ موسیقیدانان معاصر را مطالبه کرده و با یادآوریِ فعالیتهای هنری زیرزمینیِ خلافِ عُرف در شهر مقدس مشهد، پیشنهادِ علنی نمودن فعالیتهای زیرزمینی در زمینه هنرهای موسیقی و... را مورد تأکید قرار دادهو غفلت از تأسیسِ دانشگاه هنر و اجرای برنامههای موسیقی و... را تعصّبگرایی کورکورانه و غرضورزی بازگو نمودهاند.⁽¹⁾

آری! مسأله غنا و نوازندگی با آن همه تأثیرگذاریِ مخرّب بر معنویّت و روان و اعصاب به عنوان هنر، آن هم در محیط مقدّس دانشگاه و در مملکتِ اسلامی موردِ مطالبه قرار میگیرد و تا آنجا جرأت مییابند که برنامههای دینی و مذهبیِ مناجات، دعا، اشعارِ مذهبی و حتّی مصیبتهای سخت و سنگین اهلبیت علیهمالسلام را با نوای موسیقیهای مهیّج و بعضا برگرفته از آهنگهای غربی تلفیق نموده و در اختیارِ مردم مسلمان قرار داده و به نام آن بزرگواران، آلبوم موسیقی میسازند!!

ین گزارش را بخوانید:

آلبوم موسیقی «امام رضا علیهالسلام» و گفتگوی با خدا!

... از انتشارِ آلبومِ موسیقی «امام رضا علیهالسلام»

بـا آهنگسازی... تـا اوایـلِ تـابـستـان امـسـال خـبـر داد.

این خواننده کشورمان در گفتگو با پارس، در خصوصِ ارائه آلبوم جدیدش گفت:

«جدیدترین آلبومِ من تا اوّل فصلِ تابستانِ جاری با عنوان «امام رضا علیهالسلام» روانه بازار خواهد شد که آهنگسازی و ضبط این اثر را... به عهده دارد.»

وی با اشاره به اینکه 12 قطعه ترانه در این آلبوم جای داده شده است، گفت: گروهی از هنرمندان... کارِ شعرسرایی این آلبوم را انجام دادهاند.

این خواننده تصریح کرد: دو قطعه از این آلبومِ موسیقی با موضوعِ «امام رضا علیهالسلام» سروده شده و قطعه «الو سلام» از دیگر سرودههای این آلبوم است که با

موضوع «گفتگو با خداوند» ارائه شده است.⁽¹⁾

این روایت را از امام رضا علیهالسلام بخوانید:

گوش دادن به صدای تارها (آلات موسیقی) از گناهان کبیره است (و خداوند وعده عذاب بر آن داده است).⁽²⁾

و امام صادق علیهالسلام فرمود:

خانهای که در آن غنا (آهنگ و نوای موسیقی) نواخته شود، از مصیبت و بلای ناگهانی درامان نیست، دعا در آن خانه مستجاب نمیشود و فرشته داخل آن خانه نمیگردد.⁽³⁾

حرمت شکنی!

آری! مسئله غنا و موسیقی را که آیات و اخبار و احادیث در حُرمت آن به تواتر رسیده و همه فقها و مراجع بزرگوارِ تقلید بر حرمت آن اتّفاق دارند، جمعی مصلحتاندیش و سودجو براساس ذوق و تفکّرات و

سلیقه خود، موجّه جلوه داده و با تلفیق آن به نام خدا و امامان معصوم علیهمالسلام، حرمت و کرامتِ مقدّسات دین را به بازی و مسخره گرفتهاند!!

چه باید کرد؟!

اکنون با توجّه به وضعیّتِ موجود و با توجّه به مقالطهکاری و هجمه ناجوانمردانه فرهنگی دشمن به جامعه و مراکز تحصیل کشورِ اسلامیمان، خانوادهها و جوانان در برابر این نابسامانیها چه کنند؟!

گرچه طرحِ مسئله آسیبهای بعضی از حوزههای تحصیل و تأثیر منفی فضاهای ناامن بر افکار و اخلاق جوانان، خوشایند بعضی خانوادهها و جوانان عزیز نبوده و نخواهد بود.

امّا توجّه به این نکته ضروری است که منظور از طرحِ این مسئله با وجود میدانهای گوناگونِ ارزشمند علمی و فناوری و استعدادهای فوقالعاده، نفی تحصیل و آموزش نیست، چرا که تحصیل علم مسئلهای لازم و ضروری است و همانطور که بازگو خواهد شد، مورد

تأکید و سفارشِ اسلام و پیشوایانِ دینی میباشد.

سخن در فرهنگِ استفاده از علم و دانش میباشد که به نظر میرسد این مسئله با اهمیّت در برخی حوزههای تحصیل در چارچوبِ آرمانهای اسلامی و بَستر صحیحِ آموزش نیست و مانند وسائلِ فنآوری نوین بدونِ استفاده فرهنگِ صحیح مورد بهرهبرداری قرار گرفته و در این میان با کمال تأسف، دختران بیشترین آسیب را تحمّل نموده و قربانی وضعیت آلوده کنونی گردیده و بیشترین مخاطبان نگارنده نیز، دختران و خانواده آنان میباشد.

چرا که در وضعیّت موجود در دانشگاه و برخی مراکز آموزش از علم دین خبری نیست⁽¹⁾و یا اندک است و علاوه بر اینکه زمینه انحراف و آلودگی دختران در محیطهای مختلط فراهم میشود، مهارت زندگی، خانهداری، شوهرداری، تربیت فرزند و تدبیر زندگی که مورد سفارش دین میباشد نیز به دختران آموخته نمیشود و یا بسیار اندک یادآوری میشود و تنها به

فراگیری علوم روز و آموزش سینوس و مثلث متوازیالاضلاع و چیزهایی از این قبیل اکتفا میگردد.

از اینرو، برخی دخترانِ فارغالتحصیل افرادی مغرور، خودخواه، تشریفاتی و پرتوقّع هستند که غرور علمی آنان موجب گردیده که خود را از شوهر و دیگران برتر دانسته و تن به زندگی و اداره کارهای خانه نداده و زندگی را بر خود و شوهر و خانواده تلخ نمایند.

این ماجرای تکان دهنده را بخوانید:

غرورِ خانم تحصیلکرده!

مردی که با دختر تحصیل کردهای ازدواج نموده بود در دادگاه گفت: همسرم در خانه دست به سیاه و سفید نمیزند و هر بار که به او اعتراض میکنم میگوید: ظرفشویی و رختشویی و بچّهداری کار یک زن تحصیل کردهای نیست. اگر از رفتار من ناراحت هستی طلاقم بده و با یک کُلفت ازدواج کن!

این مرد اضافه کرد: پریشب عدّهای از آشنایان و اقوامِ همسرِ تحصیلکردهام را به صرف شام دعوت

نمودم. موقع شام، سفره را پهن کردم و مدرکِ قاب گرفته همسرم را در سفره نهادم و گفتم: ببخشید، شام ناقابلی است که خانم من هر شب به خوردِ بنده میدهد، صلاح دیدم از شما هم به این وسیله پذیرایی کنم!⁽¹⁾

این پیامک را نیز بخوانید:

خواهری دارم که چون لیسانس دارد و کارمند است، خودش را از همه ما برتر میداند و به کوچکترین کارهای ما عیب میگیرد، تا جایی که بارها کارمان به دعوا و کتککاری کشیده است؟!⁽²⁾

این ماجراهای اسفبار که فراوان هم هست، نتیجه ضعفِ شدید تربیت دینی و اخلاقی برخی مراکز تحصیلِ کنونی است که به مسائل تربیتی و آموزههای مذهبی در آن مراکز توجّه لازم نمیشود. بر این اساس بعضی از خانوادههای هوشیار و آگاه به خاطر ترس از فضایِ ناامن و تأثیر منفیِ محیطهای آموزشی بر اخلاق، معنویت و اعتقادات فرزندانشان، جانب احتیاط را در

نظر گرفته، از فرستادنِ عزیزانشان به مراکز آلوده خودداری نموده و برای فرزندانشان مراکز آموزشیِ مطمئنّ و سالم در نظر میگیرند.

امّا بیشترِ پدر و مادرها براساسِ چشم و همچشمی و پیروی از رسم و رسوماتِ غلطِ جامعه، معیارِ ارزش دختران را تنها تحصیلات علمیِ مدرسه و دانشگاه دانسته به ملاکهای واقعی و همچنین آسیبهایِ محیط تحصیلِ دخترانشان توجّه ندارند!

و نتیجه اسفبارِ این غفلت و بیتفاوتی، وضعیّت نابسامان موجود است که موجب دردمندی، دغدغه و بهمریختگی تعادل خانوادهها و نگرانی مسئولین و مربّیان گردیده و دودش به چشم پدر و مادرها و جامعه رفته است!!

خانه از پایبست ویران است!

بعضی از پدر و مادرها با تأسّف و حسرت اظهار میدارند:

وضعیت فرزندانمان به خصوص دخترانِ

تحصیلکرده، هیچگونه تناسبی با آموزههای دینی و اخلاق و رفتارِ خانواده نداشته و به هیچ عنوان حریفِ رفتار و خواستههای غیرمنطقی آنان نمیشویم!

آری! دختران و پسران تقصیر ندارند، زیرا در دوران کودکی و نوجوانی که دوران شکلگیریِ شخصیّت و اخلاق و کمال آنان میباشد و حرفهای پدر و مادر در آنها تأثیرگذار است، به جای اینکه به آموزهها و به بدآموزیهایی که در مسیر زندگی آنان وجود دارد و همچنین به محیطهای تربیتی و تحصیل آنان توجّه بشود، بدون هیچگونه دورنگری و تحقیق و بدون هیچگونه مراقبت، تربیت آنان را به مراکز تحصیل و محیطهای آلوده واگذار نموده و حالا که وارد عرصه جوانی شده، غرور علمی آنان را فراگرفته و احساس استقلال مینمایند، گفتار و نصایحِ هیچکس حتّی پدر و مادر در آنان تأثیر نخواهد داشت!

و بالاخره، سرکشی امروز آنان نتیجه و محصول تلخِ بیتفاوتی و غفلت آن روز والدین است که حالا به ثمر نشسته است!

هشدار به والدین

پدر و مادر مسلمان!

فرزندان، پاره تن و حاصل و سرمایه زندگی شما هستند؛ باید به رفتار و اخلاق آنان دلسوزانه نظارت و مراقبت داشته باشید. خستگیِ کارِ روزانه و مشاغل روزمرّه، فرصتِ نظارت بر رفتار و کردار آنان را از شما نگیرد. زیرا ملت و مملکت ما در حال مقابله با جنگِ نرم و تهاجم شیطانی دشمن میباشد و جنگ، جنگی است که اگر یک لحظه غفلت شود، جوانان عزیز و حتّی نوجوانان ما، در باتلاق فساد و گناه و انحرافهای اعتقادی هلاک خواهند شد.

از اینرو، عزیزانی که حتّی در مراکزِ اختصاصی هم تحصیل مینمایند، نیاز به مراقبت کامل و دقیق و مستمرّ دارند زیرا جوانان به خصوص دختران هر چند مقیّد به رعایتِ موازین شرع و آموزههای دینی باشند از شگردهای زیرکانه دشمن درامان نیستند.

در این کتاب چه میخوانیم؟!

موضوع بحث این کتاب، لزوم تحصیل علم همراه با تقویت بُنیههای دینی و همچنین یادآوری آسیبهای پیشرویِ فرزندانِ عزیز این مرز و بوم در محیطهای آلوده و طرح مخرّب دشمن در آلودگیِ محیطهای آموزش و حوزههای مقدس تحصیل و ضرورت اصلاح و سالمسازیِ مراکز آموزش مملکت اسلامی ایران عزیز و ایجاد بسترهای مناسب و سازنده دینی میباشد.

چرا که اسلام از یک سو، تحصیل علم و دانش و آموزش احکام دین را بر هر مرد و زن مسلمان لازم و واجب میداند و از سوی دیگر اجازه نمیدهد سنتهای دینی پایمال شده، دختران و پسران در محیط مختلط

تحصیل نموده و زمینه انحراف و فساد اخلاق و دینشان فراهم گردد.

زیرا براساس حکم قرآن و اخبار و احادیث خاندان رسالت علیهمالسلام هرگونه اختلاط و ارتباط مردان و زنان نامحرم با یکدیگر از جمله در مراکز تحصیل جایز نیست و مراجع بزرگوار تقلید نیز به استناد آیات قرآن و اخبار و احادیث به دختران اجازه تحصیل در این گونه مراکز مختلط را نمیدهند.⁽¹⁾

این مسئله شرعی را که نظر مشترک مراجع بزرگوار تقلید است بخوانید:

تحصیل (بانوان) در رشتههای حلال اشکال ندارد و لکن تستّر (پوشیدگی) از اجانب (و نامحرمان) و خودداری از اختلاط با آنها لازم است.

و اگر ادامه تحصیل مستلزم اختلاط با نامحرمان (استاد یا همکلاسی) باشد و مفاسد دینی و اخلاقی

در برداشته باشد (تحصیل را) ترک نماید.⁽¹⁾

اکنون ضمن پوزش از تفصیل مطالبم که به جای مقدمه بازگو گردید، به حسب وظیفه و انجامِ فریضه دینی امر به معروف و نهی از منکر و آگاهی ملتِ مسلمان از عُمق فاجعه بزرگی که عزیزانمان را تهدیدنموده و یادآوری ضرورتِ مبارزه و مقابله با آسیبهای پیش روی جوانان در حوزههای آموزشی و بیان ماجراهای تلخ و مصیبباری از آسیبپذیریِ عزیزانمان در برخی از محیطهای تحصیل، مطالبی با بیطرفی و اتکاء به منطق و استدلال و به دور از احساسات و تعصّب امّا صریح و روشن به عنوان هشدار و روشنگری مینویسم تا اولیاء و خانوادهها، مشکل بزرگِ پیش روی جوانان را کوچک نگرفته و با استمداد از پروردگار و عنایت امام زمان ارواحنا فداه در فکر چارهجویی و اصلاحِ وضعیت نابسامان موجود باشند. انشاءاللّه.

1-ضرورت تحصیل علم

اشاره

پی دانش و علم کوشش کنید

روان روشن از نور دانش کنید

تحصیل علم و دانش همچون نماز و روزه و دیگر فروعِ دین بر هر مرد و زن مسلمان و تحت هر شرایطی، فریضه و واجب شرعی است.

به این احادیث زیبا توجّه فرمائید:

پیامبر صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

ز گهواره تا گور دانش بجوئید.⁽¹⁾

امام صادق علیهالسلام فرمود:

یکی از واجبات الهی، طلب علم و دانش است.⁽¹⁾

رسول اکرم صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

تحصیل علم بر هر مرد و زن مسلمان لازم و واجب است.⁽²⁾

تحصیل هر علمی که موجب عزّت و سرافرازی مسلمانان گردیده و زمینه استقلالِ کشور اسلامی را فراهم نموده و از خواری و ذلّت ملت مسلمان پیشگیری نماید به مقدار نیاز و کفایت جامعه، لازم و ضروری است.

قرآن مجید:

... خداوند هرگز تسلّطِ کافران را بر مسلمانان نمیپسندد.⁽³⁾

بنابراین تحصیلِ علوم روز از قبیل: اقتصاد، سیاست، فرهنگ، بهداشت، صنعت و دیگر علوم موردنیاز جامعه اسلامی که موجب عزّت و شرف و استقلالِ کشور و

مسلمانان میباشد و گردِ ذلّت و نیاز به بیگانگان و اجانب را از چهره ملتِ مسلمان میزداید، فریضه و واجب کفائی است.

و آموختن این گونه علوم از همه گروهها، حتّی از مُشرک و گمراه، مورد سفارش پیشوایان عالیقدر اسلام میباشد.

امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمود:

علم و حکمت را فرا گیرید اگر چه گوینده آن گمراه و مشرک باشد.⁽¹⁾

تحصیل چه علمی بر همه مسلمانان واجب است؟

بنا به فرموده پیشوایان دین، تحصیل علوم دین و آموزشِ احکام و اخلاق، واجب عینی است و یادگیری و عمل به آنها بر فرد فردِ مسلمانان در هر شرایطی واجب و لازم میباشد.

اکنون باید دید، حدیثِ شریف پیامبر عالیقدر صلیاللهعلیهوآلهوسلم در موردِ وجوب تحصیل علم بر هر مرد وزنِ مسلمان،

دلالت بر وجوب تحصیل علوم فردی و اجتماعی روز دارد یا منظور لزوم آموزش علم دین و احکام میباشد.

با توجّه به اینکه در عبارت حدیث شریف، کلمه «کلّ مسلم» وجود دارد و همه مسلمان موظّف به یادگیریِ آن هستند و باتوجّه به اینکه یک نفر مسلمان قادر به فراگیری همه علوم فردی و اجتماعی از قبیلِ: صنعت، تجارت، کشاورزی و سیاست، مهندسی، بهداشت، اقتصاد، فرهنگ و دیگرِ علوم روز نیست، فلذا به نظر میرسد، مفهوم حدیث شریف، تنها وجوب فراگیریِ علم عقاید، اخلاق و احکامِ دین میباشد؛ زیرا آموزش و تحصیل اصول عقاید و فروع دین و احکام و مسائل حلال و حرام، وظیفه عمومی است و عمل به آنها واجبِ عینی میباشد و هر فردِ مسلمان، حتّی مسلمانی که در قلب جنگل زندگی مینماید، چون مسلمان است و معتقد به اصول و فروعِ دین میباشد، به حکم عقل موظّف به فراگیری آنها به مقدار نیاز و شرایط حال خود و به کارگیری در شئون زندگی روزمرّهاش میباشد.

در صورتی که تحصیلِ علوم روز برای همه مسلمانان

ضرورتی ندارد و آموزش آنها به مقدار تأمینِ نیاز جامعه بر بعضی افراد واجب بوده و از دیگران ساقط میگردد.

به این احادیث زیبا توجّه فرمایید:

پیامبر گرامی اسلام صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

... منظور از علمی که تحصیلِ آن بر هر مرد و زن مسلمان واجب میباشد، علم تقوا و یقین است.

مؤلّف بزرگوار بحارالأنوار، مرحوم علاّمه مجلسی در توضیح این حدیث شریف میفرماید:

منظور از علم تقوا، آموختن دستورات و نواهی دین میباشد که به کارگیری آنها، زمینه رهایی از عذابِ پروردگار را فراهم مینماید و منظور از علم یقین، علمی است که با آموزش آن، معارفِ اصول دین شناخته میشود.⁽¹⁾

امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمود:

علم و دانش بیاموزید، اگر چه بر آموختن آن، ناچار به رفتن چین (و پیمودن راه دور) باشید.

آنگاه فرمود:

مراد از تحصیلِ علم، علم خودشناسی است که با آموختنآن، زمینه علمِ خداشناسی فراهم میگردد.⁽¹⁾

رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

بر شما باد به گفتگو و مذاکره علم، زیرا با آموختن علم، حلال و حرام دین را فراخواهید گرفت.⁽²⁾

تحصیل علم همراه با تقوا و معنویت

لازم به یادآوری است، تحصیلِ علوم روز هم که مورد سفارش قرآن و پیشوایان دین میباشد، دارای دو بال است که با آنها به سوی ترقّی و کمال پرواز میشود، یک بال تحصیل علم است و یک بال تقوا و معنویّت و ایمان میباشد.

اگر تحصیل بدون معنویّت انجام گیرد، یک باله خواهد شد و نه تنها مفید و سودبخش نیست بلکه زمینه سقوط و سرنگونیِ محصّل و انحطاط جامعه فراهم میگردد.

پزشکی که ایمان و تعهّد نداشته باشد، هر چند از تخصص بالایی برخوردار باشد، از حرفه مقدّس خود سوءاستفاده خواهد نمود.

این گونه پزشکان، تنها مسئله مادیّات و اندوختن پول مَدّنظرشان بوده و هیچگونه توجّهی به آه و ناله بیمارانِ مستمند و فقیری که با دستِ تهی برای معالجه به مطبّ یا بیمارستان مراجعه مینمایند، ندارند!⁽¹⁾

دانشمندی که تقوا و ایمان نداشته باشد، گلولهها و خمپارههایی در میدان جنگ به کار میگیرد که به وسیله آنها، میکروبهای آلوده و خطرناکی در فضا منتشر میشود که پس از چندین سال بر اثر انتشار تشعشعات مسموم آنها، نوزادانِ معلول و بیمار متولد میشوند!

اختراع موشکهای قارهپیمای هستهای، بمبافکنهای بدون سرنشین و استفاده از آنها در جهتِ نابودی هزاران هزار نفر مردم بیگناه، نیز ناشی از

بکارگیری علم و دانشِ بدون ایمان و تقوا میباشد!

استفاده بدون فرهنگ از تکنولوژی و وسایل گوناگون فناوری، ماهواره، اینترنت، تلفن همراه، تلویزیون و... که میبایست در جهت پیشرفتهای علمی به کار گرفته شود، به دلیل از بین رفتنِ بال تقوا و ایمان، در جهتِ نابودیِ دین، اخلاق و جامعه اسلامی قرار گرفته است!!

و بالاخره! تحصیل علم بدون معنویّت و تقوا واستفاده بودن تعهد و ایمان از دانش با همه پیشرفتهای اعجابانگیزش، همچون مرکبی راهوار امّا لجامگسیخته است که زمینه سرنگونی و نابودی انسانها را فراهم مینماید.

و با کمال تأسف! همانطور که بازگو گردید، چنین اتّفاق ناگواری در برخی مراکز تحصیل کشورمان رخ داده و علیرغم پیشرفتهای علمی، فناوری، سیاست و امتیازاتِ بینالمللی، مشکلات اعتقادی و اخلاقی فراوانی جوانان ما را در سطح جامعه و حوزههای تحصیل تهدید مینماید، چرا که به علّت تبلیغاتِ ضدّاخلاق و ضدّ تربیتِ دینیِ دشمن در بدنه آموزش و

پرورش برخی مراکز تحصیل و گروهی از محصّلین کشورمان یک باله شدهاند!

و چون این واقعیت دردناک یکی از مشکلات اساسی جامعه و کشور عزیز اسلامی ما است، نگارنده همانطور که بازگو گردید پس از تحقیقات وسیع و بررسیهای فراوان به منظور انجام وظیفه دینی، مطالب دلسوزانه و مستندی را از آسیبهای موجود در مراکز تحصیل در اختیار علاقهمندان قرار داده و از اولیاء و خانوادهها درخواست مینماید تا ضمن آگاهی از این واقعیتهای تلخ، آسیبشناسی نموده و برای حلّ این مشکلِ عمومی و اصلاحِ وضعیّت نابسامان مراکز تحصیل چارهجویی نمایند.

و عزیزانی که نسبت به عنوان کردن این گونه مطالب بدبین بوده، عیبها را نادیده گرفته و در فکرِ اصلاح وضعیت موجود و حفاظتِ فرزندانشان از آسیبهای اخلاقی و اعتقادی نیستند، بالاخره دودِ بیتفاوتیشان به چشم خودشان میرود و روزگارشان به همان روزی میافتد که اینک گرفتار میباشند و برای نجات از آن

هم راه چارهای پیدا نمیکنند.

چرا که این افراد توجهی به وضعیّت نامطلوبِ

حوزههای آموزش و آسیبپذیریِ فرزندانشان نداشته و فقط در فکرِ کسبِ اعتبار و ارزش کاذب و دریافتِ عناوین و القابی از قبیل، لیسانس و دکترا برای دخترانشان به منظور وارد شدنِ آنها به عرصه کار و فعالیت در جامعه میباشند و معتقدند که دختران نیز تحت هر شرایطی به موازات مردان و در کنار مردان باید دستاندرکار فعالیتهای حیاتی و اجتماعی و سیاسی گردیده و به وضع خود و جامعه سروسامان بدهند.

امّا غافل از اینکه دختران قبل از رسیدن به آرزوهای خود، از قالب زنانه درآمده، نه قادرند در قالب مردانه درآیند و نه در قالب دخترانه باقی بمانند! بلکه گرفتار سردرگمی تحیّر و سرگردانی گردیده و زمینه آسیبپذیریِ خود و مردان و جامعه را فراهم مینمایند!

چرا که مثلاً در یک دستگاه پیچیده کامپیوتر که ابزار و پیچ و مهرههای مختلف با ابعاد و اندازههای متفاوت در آن به کار رفته؛ چنانچه ابزار و پیچ و مهرههای آن را

جابجا نمائیم، دستگاه کامپیوتر بکلی ساقط و مختل میگردد.

زن و مرد نیز ویژگیهای ساختاری و فطری خود را دارند و هر کسی برای کاری ساخته شده است. زن از نظرِ خلقت و خصوصیاتِ طبیعی، جنس لطیف نامیده شده است. کار زن نباید با خصوصیات طبیعی او منافات داشته باشد، خسته و کوفتهاش نموده، فکر او را دگرگون نماید. از خودش، از مدیریّت خانه، از فرزندش، از شوهرش منصرف سازد.

آثار منفیِ اختلاط در محیطِ تحصیل

مگر ممکن است یک دختر با آن روحیه ظریف و قلبِ عاطفیاش در محیطی مختلط در کنار معلّم و دانشجویان قرار بگیرد و ظاهر آراسته و نگاههای مسمومِ مردان در او اثر نکند؟! و آیا ممکن است یک استادِ مرد یا معلّم و مربّی یا دانشجوی مرد هر چند اهل تقوا و تزکیه باشد، چنان بر افکار و امیالِ نفسش مسلّط باشد که نگاه و توجّه دختری (به خصوص دختر زیبا) او

را از آلودگی و انحراف حفظ نموده و مجذوب زیبایی او نگردیده و از آثارِ منفی نگاه و ارتباط صوتی آن دختر درامان بوده و گرفتارِ آسیب نگردد؟!

و بالاخره، درچنین وضعیّتی چگونه میتوان از دختران و پسرانِ صاحب ایمانِ معمولی، حتّی ایمانِ بالا، انتظار داشت به نفسِ خود اعتماد ورزیده، بر افکار و امیال خود مسلط گردند و گرفتار گناه و انحراف نشوند؟!

حالا ماجرای یکی از شخصیتهای بافضیلت و برجسته را که درمسیر تعلیم و تعلّم قرآن به یک زن نامحرم، گرفتارِ گناه گردیده بخوانید تا روشن شود که اختلاط و ارتباط با نامحرم در هر شرایطی و در هر صورتی و از هر فرد باایمان و تقوا و پرهیزکاری خطرناک و آسیبپذیر بوده و هیچگاه افرادِ معمولی که از مراحلِ تقوا و کمالاتِ نفس و وارستگی برخوردار نیستند و تمام معلوماتشان در یک یا چند رشته تخصصی روز محدود میباشد، ادعا ننمایند که در رویارویی و اختلاط و نگاه به نامحرم در کلاسِ درس یا در مجالس سخنرانی

مختلط و مراکز عمومی، مجذوب نگردیده و در ذهنشن تصویری از جنس مخالف و در نفسشان تهییجی از میل جنسی پیدا نشده و از آثارِ منفی اختلاط با نامحرم مصون و محفوظ خواهند بود.⁽¹⁾

این ماجرای تکاندهنده را بخوانید:

آسیبپذیریِ شخصیّتی بافضیلت در مسیر تعلیم

قرآن به نامحرم

یکی از یاران و شاگردان بافضیلت امام باقر و امام صادق علیهماالسلام میگوید:

من به زنی قرآن یاد میدادم. یک بار هنگام آموزش قرآن بدون اختیار با او شوخی کردم! وقتی که خدمت امام باقر علیهالسلامرسیدم، آن بزرگوار (قبل از هر صحبتی) فرمود: به آن زن چه گفتی؟! (چرا با آن زن شوخی کردی؟!) من (از شرم و خجالت) دست بر روی صورت خودگذاشتم!

امام علیهالسلام فرمود: دیگر نزد آن زن نرو (و ارتباطت را

با او قطع کن).⁽¹⁾

این یار و صحابی امام باقر علیهالسلام شخصیّتی بافضیلت و دارای کمالات و تزکیه نفس میباشد و آن زن هم فردی مسلمان، شایسته و جویایِ علم دین و در مسیر آموزش قرآن بوده و هر دو با اطمینان خاطر و در شرایطی مناسب به تعلیم و تعلّم قرآن مشغول بودهاند.

ولی به هر حال معصوم نبوده و با اندکی غفلت گرفتارِ گناه شده، از مسیر تقوا منحرف گردیده و زمینه ناراحتیِ امامِ زمان خود را فراهم کردهاند.

و بالاخره، مسئله رویارویی و اختلاط با نامحرم تا آن حدّ حایز اهمیّت میباشد که شخصیّتی مانند جناب یوسف علیهالسلامنیز که دارای مقام عصمت میباشد، در برابر زنان مصر، صراحتا از طغیان نفس خود به رحمت پروردگار پناه برده و از خداوند کمک و یاری میطلبد.⁽²⁾

اینها کلیّت مطالبی بود که به عنوان هشدار و روشنگریِ پدر و مادرها، جوانان عزیز و مسئولینِ امور

تربیتی بازگو شد. اکنون به بررسی جزئیّات وضعیّت مراکز مختلف آموزش و پرورش پرداخته تا در جریان خطرات جدّی اخلاقی و اعتقادی موجود در برخی مقاطع تحصیل و وضعیّت نونهالان، نوجوانان و جوانانِ قرار گرفته و در فکر اصلاح و سالمسازی مراکز تربیتیِ عزیزانمان باشیم.

2-نوجوانان و جوانان در دوران اضطراب و عصیان

اشاره

عصر حاضر، عصر نگرانی، دلهره، اضطراب و سرگردانی و دوران حیرت و عصیان نوجوانان و جوانان نام گرفته است.

این پدیده شوم را دنیای غرب با گسترشِ فناوری و تکنولوژی بدون فرهنگ به ارمغان آورده و ذهن جوانان عزیز را به دینگریزی و عصیانگری و پیروی از عادتها و رسم و رسوماتِ فرنگیها مشغول نموده است!

این مسئله باعث تأسّف است که نسل گذشته با اینکه دوران جوانی خود را در حکومت غیراسلامی سپری کرده است، در عین حال انسانهایی باشور، مؤمن، حماسهآفرین و مسلمان بار آمده و با حیرت و حسرت

به جوانان سرگشته و حیران و نسلِ مضطرب و نگرانِ امروز تماشا میکنند!

و این بدان جهت است که نسل گذشته با جنگِ نمایان و آشکار دشمن در جهت فروپاشی دین، اخلاق، حیثیت و عفت جامعه اسلامی مواجه بود و جوانان غیرتمند و باایمان آن دوران علیرغمِ شیوع علنیِ بیبندوباری و فساد و با وجود اختناق و محدودیتهای تبلیغات دینی، از ایمان، حیثیّت و سنتهای دینی خود حفاظت نمودند.

امّا نسل سرگشته امروز با جنگ نرم، تهاجم فرهنگی، تزویر و نیرنگ استعمار و دشمن مواجه است که نتیجهای جز دینگریزی،اضطراب و حیرت عایدش نشده است!

فسانهها هم خواب آورد، فسانه من

ز چشم، خواب رباید، فسانه عجبی است!

به هر صورت، در وضعیت آشفته کنونی، این مسئله مورد سؤال است که: برای رهایی از معضلاتِ موجود راه نجاتی وجود دارد؟ و آیا دین و دستورات دینی، سخنی

برای گفتن و نجاتِ نسل جوان از این همه نگرانی و عصیان دارد؟

در پاسخ این سؤال باید گفت:

دین سخنان مستدل و متبین فراوانی برای درمان همه بیماریها از جمله این بیماری مُهلک داشته و راهکار اساسی برای رهایی نسل سرگردان کنونی ارائه داده است که باید به فکرِ یافتن و به کار بستن آن باشیم.

اکنون به منظور یاریِ اسلامِ مظلوم و بییاور و نجات جوانان و نوجوانان سرگشته، به معرفی گوشهای از آموزهها و اندیشههای دین و بررسی چگونگی تربیت فرزند در دورانِ مختلف زندگی پرداخته تا با به کارگیری این دستورالعملها، جوانان و نوجوانان را با قرآن و سنت و همچنین با پدر و مادرها آشتی داده و با ایجاد دوستی با والدین و محبّت متقابل آنها را متعهد، با شور و با هدف بار آورده تا از زندگی باصفا و صمیمیت برخوردار گردند.

امید است با به کارگیریِ مطالب این کتاب، پدر و مادرها نیز، نیازهای روحی، روانی و معنویِ عزیزانشان

را به موازاتِ نیازهای مادّی آنان درنظر گرفته و با جبرانِ اشتباهات گذشته خود، روح و روانِ نوجوانان و جوانان را با تربیت صحیح دینی آشنا نمایند.

نوجوانان و جوانان عزیز نیز با پدران و مادران خود مأنوس باشند، آنان را از خود دانسته، با آنان مهربانانه برخورد نموده و به سخنانِ دلسوزانه آنان گوش دهند.

در این کتاب، نخست اشارهای به خانواده و تربیتِ مطلوب فرزند در خانواده دینی و غیردینی داشته، سپس با تقسیمبندی دوران زندگیِ کودکان به هفت سالِ اول، هفتسال دوم، هفت سال سوم و هفت سال چهارم، دورههای زندگی عزیزانمان را درخانه، مهد، کودکستان، دبستان، راهنمایی، دبیرستان و دانشگاه از نظرِ تربیتهای دینی و غیردینی و همچنین وضعیّت اخلاقی و اعتقادی محیطهای تحصیل و معاشرت بررسی میشود.

خانواده و تربیتِ فرزند

جامعه ما متشکّل از دختران، پسران و مردان وزنانی

هستند که از کانونِ کوچک خانواده به اجتماع بزرگ قدم نهادهاند و هر درسی را که از پدر و مادر و محیط خانه فراگرفتهاند در اجتماع به مرحله عمل میرسانند.

و چون فرزند در دامن مادر پرورش مییابد، مادر بیشترین نقش را در تربیت و سرنوشت فرزند به عهده دارد، از این رو دقت و آگاهی در انتخاب همسرِ شایسته و مربّی لایق مورد تأکید و سفارش پیشوایانِ دین میباشد.

ایمان، عقل، اخلاق، عفت و نجابت از جمله مسائلی است که در انتخاب همسر باید مورد توجّه قرار بیگرد و همچنین مسئله شرافت و اصالت خانوادگی نیز از مسائل لازم و ضروری در انتخاب همسر میباشد تا با برخورداری از مجموع این صفات ارزنده، زمینه پرورش فرزندان صالح و نیکوکار در دامنِ مادرِ باایمان و

باشرافت و بااصالت فراهم گردد.

پیامبر عالیقدر صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

از گیاهانی که بر مزبلهها میروید، اجتناب کنید.

سؤال شد: یا رسولاللّه! مقصود از گیاه و سبزی که در مزبله میروید چیست؟

فرمود: زن زیبایی که در خانواده پست و فرومایه پرورش یابد.⁽¹⁾

بنابراین پس از انتخابِ همسر شایسته، باایمان و باشرافت، افتخار زنان ما این میشود که جا پایِ مربّیان حقیقی، خاندان رسالت و انبیاء علیهمالسلام گذاشته و کار تربیت

انسان را به عهده گرفته و با اجرای نقش مادری، برترین جایگاه و بالاترین افتخار را برای خودکسب میکنند، زیرا این وظیفه عاطفی را هیچ مرد حتّی همسر و هیچ زن بیگانه انجام نخواهد داد.

فطرت پاک کودک

رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

هر کودکی براساس فطرت پاک دینی آفریده میشود (اساس اوّلیه دین در فطرت تمام کودکان وجود دارد) این فطرت همواره ادامه دارد تا اینکه پدر و مادرش او را (براساسِ خواستههای خودشان) به آئین دیگری مثل یهودیگری و مسیحیگری (و یا

صفاتِ ناپسند دیگر) بکشانند.⁽¹⁾

امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمود:

قلب و روح نونهالان همچون زمین خالی از گیاه و درخت است که هر بذری در آن افشانده شود میپذیرد.⁽²⁾

کودکان هدیه و امانتهای الهی هستند که پروردگار به فطرت و سرشتِ پاک به پدر و مادر ارزانی داشته است. والدینی که وظیفه خود را در موردِ تربیتِ صحیح آنان بخوبی انجام دهند، اداء امانت نموده و در پیشگاه پروردگار سرافراز بوده و مستحقّ پاداشند.

و آنها که از وظیفه الهی خود سرپیچی کرده و نسبت به تربیت و رفتار کودکشان سهلانگاری نمایند، به خود و فرزندان و اجتماع خیانت کرده و در فردای حسابرسی در پیشگاه پروردگار مجازات خواهند شد.

امام صادق علیهالسلام فرمود:

احادیث (و احکامِ صحیح) اسلامی را به فرزندان

خود هر چه زودتر بیاموزید، قبل از آنکه دشمن و مخالفین بر شما سبقت گیرند و دلهایِ فرزندان شما را با سخنان نادرست خویش اشغال نمایند.⁽¹⁾

امام سجاد علیهالسلام فرمود:

حق فرزند آن است که بدانی او از توست و در این دنیا چه خوب باشد چه بد، وابسته به توست و تو مسئولِ سرپرستی او هستی، تا او را خوب تربیت کنی و او را به راه پروردگارش راهنمایی کرده و بر اطاعت از اوامر الهی یاری نمائی، زیرا که در برابر رفتار خوب او اجر و ثواب میبری و در مقابل گناه و معصیتش کیفر و مجازات میشوی.

پس طوری درباره او رفتار کن که در دنیا به عمل نیک و حُسنِ رفتار او افتخار کنی و در پیشگاه خداوند نیز به خاطر حسنِ انجام وظیفه و سرپرستی صحیح و رسیدگی درست بر رفتار او معذور باشی.⁽²⁾

تربیت صحیح کودک در هفت سال اوّل زندگی

اسلام پدران و مادران را موظّف نموده تا کودکان خود را براساس قوانین فطرت و مقررات حکیمانه الهی پرورش داده و نیازهای جسمی و روحی آنان را طبق موازین صحیح فطرت تأمین نمایند، زیرا دوران کودکی دوران شکلگیریِ شخصیت و بارگیری فضایل و رذایل اخلاقی طفل میباشد. همانطور که شکوفههای اخلاقی و فضایل انسانی در دوران کودکی به بار نشسته و طفل را به کمال وکرامت میرساند، بیشترین رذایل اخلاقی و صفات ناپسند نیز در زمانِ کودکی شکل گرفته و زمینه انحراف و فساد طفل را فراهم مینماید. از اینرو پیشوایان عالیقدر اسلام به تربیت صحیح فرزند و توجّه به مسائل معنوی و سجایای اخلاقی کودکان تأکید فرمودهاند تا اساسِ سلامت اخلاق آنان در دوران کودکی پیریزی گردیده و دچار انحراف اخلاقی و امراض روانی نگردند.

امیرالمؤمنین علیهالسلام فرمود:

بهترین ارثی که پدران میتوانند به فرزندان خویش

بدهند، ادب و تربیت صحیح است.⁽¹⁾

پدر و مادر مسلمان!

فرزندان پاره تن و سرمایه زندگی شما هستند، جایگاه کودک در هفت سالِ اوّل زندگی، کانون گرم خانواده و آغوش پر مهر و محبّت پدر و مادر میباشد.

در این دوران که نونهالتان با دنیایِ خارج خانه کمتر ارتباط دارد، سعی نمائید با بدآموزیهایی که از سوی دشمن در قالب رسانهها و شبکههای مخرّب فناوری و بازیهای فکریِ بدون فرهنگ ارائه میشود، تماس نداشته باشند. در این دوران ضمن شخصیّت دادن به کودکان و ایجاد رابطه عاطفی، آنان را با سرگرمیهای سالم مأنوس نموده و بنابر آموزههای دینی، خود را همبازی و هم سطحِ کودک قرار داده تا کودک با پدر و مادر و خانواده انس گرفته و در درازمدت زمینه رشد فکری او در جهت آموزههای مثبتِ خانواده فراهم شود.

به این حدیث زیبا و آموزنده توجّه فرمایید:

کسی که کودکی دارد، باید رفتارِ کودکانه بااوداشته باشد.⁽¹⁾

بنابراین باید برای تربیتِ صحیح کودک برای او وقت گذاشت تا دوران هفت سال اوّل زندگی او با بازی و سرگرمی با پدر و مادر پُر شود و از دوران کودکی با والدین، دوست و رفیق شده و با نقش بستنِ این اثر عاطفی در ذهن و روانکودک، در بزرگی نیز با پدر و مادر، رفاقت و دوستی داشته باشد.

و دیگر اینکه بنابر دستورالعملِ دینی:

کودک بر پدر و مادر، حکومت و فرمانروایی دارد و والدین با تحمّل امر و نهی او، زمینه دوستی و رفاقت بیشتر کودک را با خود فراهم مینماید.

این حدیث زیبا را بخوانید:

رسول خدا صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرمود:

کودک، هفت سال اوّل عمر، آقا و رئیس و فرمانروا

است.⁽¹⁾

امّا با کمال تأسّف! اغلب پدر و مادرهای امروزی از تربیت صحیح کودک غفلت نموده و به علت کار و اشتغال فراوان و گرفتاریهای امور زندگی، فرصت زیادی برای رسیدگی به کودکِ خود نداشته وبه جای توجّه به آموزهها و بدآموزیها، نونهال خود را به مَهد فرستاده و یا مقابل بازیهای رایانهای و تلویزیون رها کرده و هیچگونه نظارتی هم بر فرهنگ و کیفیتِ استفاده از این گونه وسائل را ندارند. در نتیجه نقش تربیتی پدر و مادرها کمرنگ گردیده و بازیهای رایانه و برنامههای تلویزیونی برای کودک الگو شده و نونهالِ معصوم گرفتار تأثیراتِ منفیِ اخلاقی، ناهنجاریها و عوارضِ روحی، روانی و جسمی از قبیل پرخاشگری،خشم، خشونت و اضطراب گردیده است!

تا آنجا که به گزارش متخصصان؛ به دلیل ناآشنایی و غفلت والدین از عارضههای ناشی از بازیهای رایانهای و نبود قوّه قدرتمند در کشور، دایره آسیبپذیری کودکانِ

ایرانی بیش از دیگر کودکان دنیاست!⁽¹⁾

و این در حالی است که نونهالان معصومِ ما تقصیری ندارند، وقتی که تربیتِ آنان، تربیت فناوری باشد و ساعاتی را هم که در خانه هستیم، به جای گفتگو و ارتباط عاطفی و به جای مهیّا نمودن وسائل تفریحی سالم، برایشان تلویزیون روشن کرده و خودمان نیز، برنامههای خشن و احیانا غیراخلاقی را همراه با کودکانمان ساعتها تماشا میکنیم، قهرا نونهالان ما قربانی بیتوجّهی ما شده ودرمعرضِآسیبهایجدّیاعتقادیواخلاقیقرار

میگیرند.

این گزارش تکان دهنده را از کیفیت مبتذل بعضی از فیلهای تلویزیونی بخوانید:

پخش فیلم سینمایی «رفیق فابریک» از تلویزیون

تهران (شبکه 5) موجب خشم و حیرت خانوادهها گردیده. این فیلم که حتّی یک دقیقه آن خالی از

جملات و اشارات و رفتارهای رکیک و مستهجن و ضداخلاقی نبود، دقایقی پس از اذان ظهر در حالی پخش شد که خانوادهها منتظرِ پخش مطالبی مناسب برای ارتقاء اخلاقِ فرزندان خود بودند! جمع کثیری از بازیگران نمایشهای کوچه بازاری در این فیلمِ عاری از هنر و خلاقیّت و فاقد کارگردانی و کشش داستانی حضور دارند و خرید آن مصداق بارز دور ریختن بیتالمال و اهانت به شعور و اعتقادات مخاطبان سیمای جمهوری اسلامی محسوب میشود.⁽¹⁾

عزیزان! بچههای من و شما به چنین وضعیّتی و وضعیّت مبتذل بازیهای رایانهای و وسائل فناوری عادت کردهاند و به جای گوش دادن به حرف من و شما که پدر و مادرشان هستیم، همان برنامههای ضد اخلاقی را تماشا میکنند، یعنی همان برنامههایی که به آنان رحم نخواهد کرد و قصد نابودیشان را دارد؟

هشدار به پدرها و مادرها

پدر و مادر مسلمان! وسائل فنآوری هر روز بر ما تسلّط بیشتری مییابد، باید نگرانِ آثار مخرّب برنامههای آنها برای خود و خانواده و مخصوصا کودکان باشیم.

برای فرزندانمان وسائل تفریحی سالم تهیه نموده و آنان را با تفریحات مفید و سالم سرگرم نمائیم. نگذاریم ساعتها در مقابل تصاویر تلویزیونی و دیگر وسائل فناوری پِلک زده و گرفتارِ عوارض روحی و جسمی گوناگون گردیده، قربانی آثار مخرّب و ویرانگرِ خشونت و هیجان فیلمهای بدآموز و داستانهای افسانهای ستارههای بیفرهنگ و بیرحم شده، اعتقادات و ارزشهای فطری و الهی آنان جریحهدار گردد.

پدر و مادر مسلمان! نمیتوان کودکان را هنگامی که در مقابل تلویزیون و دیگر نمایشگرها نشستهاند سرزنش کرد، چرا که آنها تقصیر ندارند، ما زمینه استفاده بدون فرهنگ تلویزیون و نمایشگرها را برای کودکان بیگناهمان فراهم نمودهایم و آنها هم از آنچه در

صفحه تلویزیون و دیگر وسایل فناوری مشاهده میکنند، الگو میگیرند.

تصویر و تکنیکهایی که دیدهاند در آنان مؤثر میشود و به صورت یک عادت روانی، ریشه در اعماق آنها دوانیده و پس از اینکه قدم به مدرسه میگذارند، اعتبار مدرسه و معلّم و معلّمی برایشان بیارزش میشود.⁽¹⁾

اکنون پس از بررسی وضعیّت تربیت کودکان در خانواده به سراغ مهدکوک و کودکستان میرویم تا از موقعیّت عزیزانمان در دومین جایگاه آموزش و پرورش و آسیبهای پیش روی نونهالانمان در مهد و کودکستان با اطلاع شویم.

(با احترام ویژه و قدردانی از مدیران لایق و باایمانِ تعدادی از مهدها و کودکستانهایی که رعایت مسائل دینی و اخلاقی را مینمایند).

آزادی! یا بیرحمانهترین ظلم!

پدر و مادر مسلمان!

کسانی که میخواستند به تقلید از غرب، ایرانی از هر نظر اروپایی بشود! به مقصود خود رسیدند! مادران و فرزندان را از هم جدا کرده و هر کدام را به سویی فرستادند!

مادارن را برخلاف شایستگی فطری از تعلیم و تربیت فرزند و اداره زندگی محروم نموده و به اداره، شرکت و بازار در جمع نامحرمان گسیل داشتند! و کودکان معصوم را نیز از سایه پدر، از بوسه مادر و از مهر پدر و مادر محروم نموده و راهی مراکزِ عاری از عواطف و احساسات، مهد و کودکستان نموده و با شعارِ عوامفریبانه خود، بیرحمانهترین ظلمها را، آزادی، عدالت و طرفداری از زن نامیدند!!

3-جابجایی مهد و کودکان با آغوش پرمهر و محبّت مادر و کانون گرم خانواده!

اشاره

خانه و محیط خانواده، مدرسهای است که استعدادهای درونی کودک را شکوفا نموده و به او درسِ فضایل اخلاقی آموخته و نیازهای جسمی و روحی کودک را تأمین مینماید، در صورتی که مَهد و کودکستان هرگز نمیتواند این گونه فرزندان تربیت کند.

اشتباه بزرگِ زنانِ شاغل

زنِ امروزی با به دست آوردن مدرک به خاطر نمایشِ شخصیّت اجتماعی، از پاره تنش چشم پوشیده و در اداره، شرکت و بازار استخدام میشود!

مادری که فرزند دلبندش را از دامن پُر مهر و محبّت خود و محیط گرم خانواده جدا نموده و او را به مهد و کودکستان میسپارد، مرتکب اشتباه بزرگ و جبرانناپذیری میگردد.

مادرِ شاغل، محبّت، عاطفه و احساسات خود را فدایِ مادیات اندک، تجمّلات، فخرفروشی، چشم و همچشمی و خواستههای نفس خود نموده و فرزند عزیزش را در محیطی ناامن و آسیبپذیر رها میسازد!

وضعیّت اسفبار مهد کودک و کودکستان

قبل از شروع سال تحصیلی، اطّلاعیههای تبلیغاتیِ فراوانی به منظور جلب مشتری و تجارت منتشر میشود که خصوصیات و برنامههای مهدکودک و کودکستانها بر روی آگهیها درج میگردد. در یکی از آن اوراق تبلیغی با چاپ جدولهای زیبا و رنگین، رشتههای آموزشی مهدکودک را چنین ترسیم کرده بود:

قرآن، نقاشی، ژیمناستیک، مجسمه سازی و موسیقی و بعضی آموزشهای ناموزون

این نوع اطّلاعیهها منحصربهفرد نبوده، از طرف مؤسسات زیادی پخش و منتشر میگردد!

ای کاش این تاجرهای سودجو و دایههای پولپرست شرم میکردند، آموزش کلام خدا، قرآن عزیز را کنارِ آموزش ... و موسیقی قرار نمیدادند و با این گستاخی خود، قلب نازنین امام زمان علیهالسلام را جریحهدار نمیکردند!

چه سنخیّتی بین نور و ظلمت! قرآن کتاب مقدس آسمانی و...!!

آری! این مهدها و کودکستانها محلِّ آموزش، تربیت و تغذیه روح و جان فرزندان و پاره تنمان میباشند که با قلب و روح پاک و آمیخته با فطرت دین و معرفت خداوند متولد گردیده و به عنوان امانت در اختیار پدر و مادر قرار گرفتهاند!

مگر درآمد ناچیز، چشم و همچشمی، تجمّلگرایی،فخرفروشی و اشتغال در جمع نامحرمان چه ارزشی دارد که نور چشمانمان را از خود جدا کرده و به این مراکز آلوده میسپاریم؟!!

هیچ احساسی جایگزین عواطف و احساسات مادر نمیگردد!

عواطف و محبّت مادر به قدری نیرومند است که هیچ احساس و محبّتی جایگزین آن نمیگردد. دل مادر لبریز از مِهر فرزند است و در راه حفاظت و پرورشِ او از هیچگونه فداکاری مضایقه نمیکند.

وقتی مادر به روی بچّهی خود لبخند میزند، هنگامی که فرزند، خود را به سینه مادر میچسباند، موقعی که از روی مهر و محبت او را میبوید و میبوسد، موجی از نشاط و لذت در اعماق روح کودک پدید میآید و در چهره و چشمان او نشاط و شادمانی دیده میشود.

گاهی کودک گریه میکند، نه دردمند است نه گرسنه. گریه او درخواستِ نوازش است. برای غذایِ روانش فریاد میزند، او گرسنه مهر و محبت است. به محض اینکه مادر او را در آغوش میگیرد، به سینه میچسباند و دست نوازش به سرش میکشد، ساکت میشود.

در تجربیات اخیر ثابت شده که صدای قلب مادر برای کودک از هر آهنگ موزونی جذّابتر و دلنشینتر