جلسه 1404/07/19

بسم الله الرحمن الرحیم



 ملاقات محمد بن عیسی جوهری/کرامات و معجزات وکلا /مهدویت



 
موضوع: مهدویت/کرامات و معجزات وکلا / ملاقات محمد بن عیسی جوهری
این متن توسط هوش مصنوعی پیاده سازی و سپس توسط انسان برای مستندسازی و تطبیق با فایل صوتی استاد، بازبینی و تأیید شده است.
مقدمه: ادامه بحث کرامات وکلا و بررسی راوی (حسین بن حمدان خصیبی)
بحث ما راجع به وکلا و کراماتی بود که از این ها سر می زد و گفتیم همه این ها برمی گردد به خودِ امام زمان (عج). این کرامات، این علم غیب، این مطالبی که از اصحاب و از وکلا رخ می دهد، در واقع از خودِ امام عصر است. به جزئیاتی می پردازند که جز از خودِ آقا، از کسی سر نمی زند. موارد متعددی نقل کردیم و موارد متعدد دیگری هم داریم که اگر سند آن مشکل داشت، نمی توانیم رد کنیم. چرا؟! چون موارد، یکی دو تا نیست؛ به حد تواتر و استفاضه گذشته است.
یکی از آن موارد، قضیه ای است که «هدایة الکبری» نقل می کند. [نویسنده آن کیست؟] حسین بن حمدان خصیب. این، از شخصیت هایی است که امثال مرحوم مامقانی هم او را زیر سؤال می برند.[1]
مرحوم آقای مامقانی گفته اند که [بهبهانی] «سعة مشرب» دارد و سعی می کند که توثیق کند.
[ابتدا اقوال رجالیون را بررسی کنیم]:
•شیخ طوسی: در «رجال» خود، او را در زمره کسانی شمرده که از ائمه (ع) روایت ندارند. در «فهرست» گفته شده است که له كتاب أسماء النبي صلى الله عليه وآله والأئمة عليهم السلام[2]
او کتابی بنام أسماء النبي صلى الله عليه وآله والأئمة عليهم السلام دارد.
•نجاشی: مهم، حرف نجاشی است. نجاشی فرموده: «کان فاسد المذهب. له كتب »[3]
از نظر اعتقادات، مشکل داشته است.
•ابن الغضائری: که من اصلاً او را قبول ندارم، می گوید: « كذّاب، فاسد المذهب، صاحب مقالة ملعونة، لا يلتفت إليه »[4]

استاد: من کراراً گفته ام خودِ این کتاب، منسوب به ابن الغضائری است و معلوم نیست کتاب از ایشان باشد. آقای خویی و آقا بزرگ [تهرانی] هم آن را قبول ندارند.
•علامه حلی[5]
و ابن داوود[6]
: حرف نجاشی را نقل می کنند که «فاسد المذهب» است.
•مجلسی: در «وجیزه»[7]
او را تضعیف می کند.
اما «تعلیقه» [وحید بهبهانی] این را می گوید — ظاهراً فرمایشات مرحوم بهبهانی است — ایشان، «شیخ اجازه» است و «شیخ اجازه، یشیر إلی الوثاقة».[8]
من فقط در حرف ایشان دیدم که موثق [دانسته شده]. ولی آقای مامقانی[9]
که عرض کردم «سعة مشرب» دارد، به این [نظر] ایراد می گیرد. می فرماید «شیخ اجازه» بودن، به منزله «اصل» است و حرف های مرحوم نجاشی، به منزله «دلیل» است؛ و «الأصل دلیل حیث لا دلیل». [وقتی] دلیل هست، دیگر اصل کنار [می رود].
شاگرد: «شیخ اجازه» بودن، کاشف از وثاقت است.
استاد: بله، ولی این با دلیل، مقاومت نمی کند. فساد مذهب، مثل [نظر] نجاشی، این دلیل است. نجاشی می گوید این، فاسد العقیده است.
شاگرد: نجاشی، دلیل داشته برای خودش.
استاد: دیگر متخصص فن است. بله. ولی خب، به حرف آقای بهبهانی... اگر مبنا قبول باشد، بنا هم قبول است. مبنا چیست؟ «شیخوخة الإجازة». اگر این مبنا قبول باشد، این هم مصداق آن است.
خلاصه اش اینکه نوه مرحوم مامقانی می فرماید: بعد از تصریح نجاشی به اینکه این شخص، فاسدالمذهب است و دلیل خلافی هم در برابر حرف نجاشی نشنیده ایم، لابد از حکم به ضعف او هستیم. ضعیف است و روایتش هم متروک است.
ولی من می خواهم روایت او را الان نقل کنم. اولاً، مرحوم بهبهانی در «تعلیقه» می فرماید که این شیخ، «شیخ اجازه» است و اگر مبنا این باشد که «شیخ اجازه» بودن، خود، یک نوع توثیق است، این موثق است.
پاسخ استاد: بله. ولی خب، به حرف آقای بهبهانی... اگر مبنا قبول باشد، بنا هم قبول است. مبنا چیست؟ «شیخوخة الإجازة». اگر این مبنا قبول باشد، این هم مصداق آن است. خلاصه اش اینکه [مامقانی می گوید] فساد مذهبِ رجل، دلیل است. «فظهر ضعف الرجل.» این شخص، ضعیف است.
بعد می فرماید که نوه مرحوم مامقانی می فرماید: بعد از تصریح نجاشی به اینکه این شخص، فاسدالمذهب است و قیام دلیلی بر خلاف [حرف نجاشی] هم نداریم، لابد از حکم به ضعف او هستیم. ضعیف است و روایتش هم متروک است.
بررسی روایتی از «هدایة الکبری»[10]
و اهمیت تواتر معنوی کرامات
حال، من می خواهم قضیه ای از کتاب ایشان، «هدایة الکبری»، نقل کنم. خب، اعتبار [سندی] ندارد خودش، ولی متن را خواهید دید؛ متن، قوی است. سندش هم مشکل داشته باشد، متن، قوی است. این یکی.
یکی دیگر اینکه، نظائر دارد. حالا من یک هفته است دارم نظائر آن را نقل می کنم. نتیجه این می شود که این مجموعه از روایات، متواتر است. معجزاتی که بر دست اصحاب جاری شد و به طریق اولی، بر دست مهدی آل محمد (روحی فداه) جاری می شود، این ها دیگر از حد استفاضه گذشته است. حال، یا تواتر لفظی است که ممکن است نباشد، اما تواتر معنوی که دارد — همه اش حکایت از یک مطلب دارد: صدور معجزات و کرامات، یا مستقیم از خودِ امام عصر (عج) یا به وسیله وکلای حضرت، که به جزئیات می پردازند — یا تواتر اجمالی است. تواتر اجمالی یعنی قطع به صدور بعضی از آن ها داریم.
خب، یکی از این روایات، این است. (بعد از [بررسی] روایات، عقیده راوی را هم می شود فهمید. حالا اگر امامی باشد... ممکن است بعدها مخمس شده باشد).
نقل روایت محمد بن عیسی جوهری از «هدایة الکبری»
آقای خصیبی این روایت را از محمد بن عیسی بن مهدی جوهری نقل می کند. (من مراجعه مختصری کردم، [این شخص را] پیدا نکردم. حال، اگر شما گشتید و پیدا کردید، به من بفرمایید). صاحب قصه، جوهری است. این صاحب قصه می گوید که سال ۲۶۸، به قصد حج حرکت کردم.
یعنی اوایل غیبت صغری. وَ كَانَ قَصْدِي الْمَدِينَةَ وَ صَارِيَا دو هدف داشتم: هم مدینه رسول (ص) را زیارت کنم و هم به صاریا بروم. (صاریا، نزدیک مدینه است). چرا؟ حَتَّى صَحَّ عِنْدَنَا أَنَّ صَاحِبَ الزَّمَانِ (عليه السلام) رَحَلَ مِنَ الْعِرَاقِ إِلَى الْمَدِينَةِ اخبار صحیحی به ما رسید که امام زمان (عج) از عراق به مدینه هجرت کرده اند.
توضیح استاد: این طبق روایات، هجرت امام زمان (عج) قبل از شهادت آقا امام عسکری (ع) از سامرا به مکه، این مسلم است. این یکی. یکی دیگر، روایات متعددی داریم که مسکن ایشان کجاست؟
شاگردان: مدینه.
استاد: آفرین. یک روایت و دو روایت هم نیست. غالباً امام، یا در غیبت صغری که خصوصاً غیبت صغری بوده، یا حتی در غیبت کبری، [در آنجا هستند].
خلاصه، ایشان می گوید برای من محرز شد که امام عصر (عج) از عراق به مدینه هجرت کرده اند. فَجَلَسْتُ بِالْقَصْرِ بِصَارِيَا فِي ظُلَّةِ أَبِي مُحَمَّدٍ (عليه السلام) وَ دَخَلَ عَلَيْهِ قَوْمٌ مِنْ خَاصَّةِ شِيعَتِهِ ، صاریا را نگاه بکنید، مربوط به اهل بیت است. باغاتی بوده که ائمه (ع) و امام کاظم (ع) داشته اند. بعد می فرماید: «و بستان أبی محمد (علیه السلام).» باغی بوده کنار باغ امام عسکری (ع). می گوید برای من صحت [این خبر] ثابت شد که وَ دَخَلَ عَلَيْهِ قَوْمٌ مِنْ خَاصَّةِ شِيعَتِهِ از خواص، رفته اند و امام زمان را در آن منطقه دیده اند.
فَخَرَجْتُ بَعْدَ أَنْ حَجَيْتُ ثَلَاثِينَ حِجَّةً فِي تِلْكَ السَّنَةِ حَاجّاً مُشْتَاقاً إِلَى لِقَائِهِ (عليه السلام) بِصَارِيَا حج های آن روز، با مشقت انجام می گرفت. می گوید من سی حج رفتم. خلاصه، امسال حرکت کردم مُشْتَاقاً إِلَى لِقَائِهِ (عليه السلام) به قصد دیدن یار حرکت کردم. حال، حج هم قصدم هست، ولی خب، سی دفعه رفته ام؛ یار را می خواهم ببینم. مُشْتَاقاً إِلَى لِقَائِهِ (عليه السلام) بِصَارِيَا فَاعْتَلَلْتُ در راه مریض شدم. وَ قَدْ خَرَجْنَا مِنْ فَيْدٍ از منطقه ای به نام «فید» خارج شدم.
می گوید بعد از آن، اشتها پیدا کردم. فَتَعَلَّقَتْ نَفْسِي بِشَهْوَةِ السَّمَكِ وَ اللَّبَنِ وَ التَّمْرِ خیلی خوش اشتها! یک چنین سفره ای دلم می خواست: خرما باشد، ماست باشد...
بعد می گوید که این را به هیچ کس هم نگفتم. خوب دقت کنید، «بیت القصید» همین جاهاست. «اشتهیت»؛ این، امرِ درونی و نفسی است و به کسی هم نگفته است.
می گوید خلاصه، وارد مدینه شدم، دوستانم را دیدم. آن ها هم گفتند که آقا را آنجا دیده اند و فَلَمَّا وَرَدْتُ الْمَدِينَةَ الملاية وَافَيْتُ فِيهَا إِخْوَانَنَا فَبَشَّرُونِي بِظُهُورِهِ (عليه السلام) بِصَارِيَا، آنجا آقا دیده شده است. می گوید سریع حرکت کردم. فَلَمَّا أَشْرَفْتُ عَلَى الْوَادِي رَأَيْتُ عُنُوزاً عِجَافاً تَدْخُلُ الْقَصْرَ، به «صاریا» که رسیدم، وَقَفْتُ أَرْتَقِبُ الْأَمْرَ إِلَى أَنْ صَلَّيْتُ الْعِشَاءَيْنِ وَ أَنَا أَدْعُو وَ أَتَضَرَّعُ وَ أَسْأَلُ کنار آن قصری که آدرس داده بودند، ایستادم. نماز مغرب و عشاء را هم خواندم و تضرع کردم که خدایا آقا را ببینم.
وَ إِذَا بِبَدْرٍ الْخَادِمِ تاریخچه او را نگاه کنید؛ بدر، خادم حضرت بود و سابقه هم داشته است.
پرسش: این، خادم پدرش بود.
پاسخ استاد: بله. دیدم که خادم — می شناختنش — صدایم می زند. چه می گوید؟ يَصِيحُ بِي يَا عِيسَى بْنَ مَهْدِيٍّ الْجَوْهَرِيَّ الْجُنْبُلَانِيَّ ادْخُلْ از گیلان حرکت کرده و آمده است. فَكَبَّرْتُ وَ هَلَّلْتُ وَ أَكْثَرْتُ مِنْ حَمْدِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ الثَّنَاءِ عَلَيْهِ، الله اکبر گفتم و ثنای خداوند عزوجل را به جا آوردم.
می گوید پشت سر او آمدم. « فَلَمَّا صِرْتُ فِي صَحْنِ دَارِ الْقَصْرِ فَرَأَيْتُ...» از کجا این بدر خادم مرا می شناسد؟ از کجا می داند من دنبال چه هستم؟ می گوید وارد حیاط که شدم، « مَائِدَةً مَنْصُوبَةً.» سفره ای پهن شده است. « فَمَرَّ بِيَ الْخَادِمُ وَ أَجْلَسَنِي عَلَيْهَا.» [خادم گفت:] «بیا اینجا سر سفره بنشین.» « وَ قَالَ لِي: مَوْلَاكَ يَأْمُرُكَ أَنْ تَأْكُلَ مَا اشْتَهَيْتَ بِعِلَّتِكَ »
من به کسی نگفته بودم. به قول ایشان، کسالت [داشتم] ولی هوس ماهی کردم. آقا این علم را داشتند. آقا دستور داده اند آنی را که میل پیدا کردی، میل کن. «... وَ أَنْتَ خَارِجٌ مِنْ فَيْدٍ،"فید".» خوب دقت کنید. از منطقه «فید» که خارج شدی، اشتها کردی. چه؟ ماهی را. [امام] آماده کرده اند. این اتفاق، در «صاریا» می افتد.
« فَقُلْتُ فِي نَفْسِي حَسْبِي بِهَذَا بُرْهَاناً..» گفتم همین هم برایم بس است.
حال، در آخر اگر رسیدم، حکایتی که از دو لب آیت الله احمدی میانجی شنیدم، برایتان نقل می کنم؛ شبیه به همین است.
گفتم: «خب، من که به کسی نگفته بودم در این کسالت، اشت-های ماهی دارم.» به من چه گفت؟ گفت که آن نیتی که در منطقه «فید» کرده بودی، الان آقا گفته اند همان را میل کن. گفتم که همین یک برهان برایم بس است.
« فَكَيْفَ آكُلُ وَ لَمْ أَرَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ فَصَاحَ يَا عِيسَى كُلْ مِنْ طَعَامِي.»
گفتم: «آقا و مولای من، من برای خوردن نیامده ام؛ من آمده ام آقا را ببینم. چطور میل کنم در حالی که آقا را ندیده ام؟»
باز با خودم صحبت می کردم، از درون، صدایی آمد: « فَصَاحَ يَا عِيسَى كُلْ مِنْ طَعَامِي فَإِنَّكَ تَرَانِي.»
«ای عیسی، از طعام ما بخور که مرا خواهی دید. حالا غذایت را میل کن.»
« فَجَلَسْتُ عَلَى الْمَائِدَةِ وَ نَظَرْتُ فَإِذَا عَلَيْهَا سَمَكٌ حَارٌّ يَفُورُ »
حالا کرامات و معجزات را ببینید. نشستم سر سفره، دیدم ماهی داغی است که [بخار از آن بلند می شود]، انگار تازه از تنور درآورده اند.
دعا: اللهم ارزقنا.
استاد: این جور قضایا را خواهید دید؛ نه غذاهای گذرخان. این از جای خاصی است.
« وَ تَمْرٌ إِلَى جَانِبِهِ أَشْبَهُ التَّمْرِ بِتَمْرِنَا بِجُنْبُلَا..»
و خرما کنار آن است، شبیه ترین خرماها به خرمای منطقه ما.
شاگرد: گیلان خرما ندارد.
استاد: همان «جلینا» می گوید. بِتَمْرِنَا بِجُنْبُلَا و کنار خرما، ماست.
وَ جَانِبَ التَّمْرِ لَبَنٌ وَلِيٌّ فَقُلْتُ فِي نَفْسِي عليك [عَلِيلٌ وَ نَفِهٌ وَ سَمَكٌ وَ لَبَنٌ وَلِيٌّ وَ تَمْرٌ باز با خودم گفتم: «ماهی و ماست و خرما؟» حال، یک چیزی به نیتمان گفتیم، ولی خب، برایم خوب نیست؛ من هنوز کسالت دارم.
فَصَاحَ يَا عِيسَى لَا تَشُكَّ فِي أَمْرِنَا أَنْتَ أَعْلَمُ بِمَا يَنْفَعُكَ وَ يَضُرُّكَ باز با خودم گفتم، از آن طرف پرده، صدایی شنیده شد: «ای عیسی، آیا در امر ما شک می کنی؟ ما برایت آماده کرده ایم. تو بهتر از ما می دانی چه چیزی برایت خوب است و چه چیزی بد؟ بخور، فضولی نکن!» (البته این [آخر]، روایت نیست و من اگر [تعبیر] نازیبایی به کار بردم، استغفار می کنم).
فَبَكَيْتُ وَ اسْتَغْفَرْتُ اللَّهَ تازه فهمیدم کجا نشسته ام و مهمان چه کسی هستم.
شاگرد: با اینکه ماهی و لبن، کراهت دارد...
استاد: آن، شیر است. روایت نیست، این حرفی است و آن هم گفته اند شیر.
خب، اجازه بدهید. می فرماید: وَ أَكَلْتُ مِنَ الْجَمِيعِ هم از ماهی خوردم، هم از خرما و هم از لبن.
وَ كُلَّمَا رَفَعْتُ يَدِي لَمْ يَبِنْ فِيهِ مَوْضِعٌ دقت کنید، این معجزه دوم، سوم یا چهارم است. هر لقمه ای که برمی داشتم، جایش دوباره پر می شد.
فَوَجَدْتُهُ أَطْيَبَ مَا ذُقْتُهُ فِي الدُّنْيَا[11]
همه جور غذا میل کرده بودم، [اما] این یک جور دیگر بود. من سی سفر حج رفته ام، همه جور غذا میل کرده ام، [اما] این یک جور دیگر بود؛ در دنیا نظیر نداشت.
فَأَكَلْتُ مِنْهُ كَثِيراً حَتَّى اسْتَحْيَيْتُ
خیلی خوردم تا اینکه خجالت کشیدم. (روایت از امام رضا (ع) دارد: « أَشَدَّكُمْ حُبّاً لَنَا أَحْسَنُكُمْ أَكْلاً عِنْدَنَا.»[12]
شرم نکن، من خودم جلویت غذا را آورده ام).
توضیح استاد: معاویه این جوری نبود. بنده خدایی را دعوت کرده بود، سر سفره داشت لقمه می خورد، گفت: «یک مو در غذای توست.» غذا را پرت کرد و گفت: «چشمی که یک مو را ببیند، [دیگر] غذا نمی شود خورد!» اما مولای ما، امیرالمؤمنین (روحی فداه)، مضیفش باز بود. می آمدند، اصلاً... یک خورده از این غذاها برداریم برای... [کسی که] نان خشک دارد می خورد. [امام می فرمود:] «صاحب موکب، خودش است؛ میل کن، نمی خواهد برای او ببری.»
فَصَاحَ يَا عِيسَى لَا تَسْتَحْيِ فَإِنَّهُ مِنْ طَعَامِ الْجَنَّةِ لَمْ تَصْنَعْهُ يَدُ مَخْلُوقٍ
وباره فریاد شنیده شد: «خجالت نکش ای عیسی، که این از طعام بهشت است و دست مخلوقی آن را نساخته است.»
صلوات شاگردان: اللهم صل علی محمد و آل محمد.
استاد: چه چیزی گیرش آمد!
یک روایتی است، اگر پیدا کردم برایتان می خوانم. ذیل آن آیه شریفه: ﴿كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَ وَجَدَ عِندَهَا رِزْقًا قَالَ يَا مَرْيَمُ أَنَّى لَكِ هَذَا قَالَتْ هُوَ مِنْ عِندِ اللّهِ إنَّ اللّهَ يَرْزُقُ مَن يَشَاءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ﴾ [13]
ذیل آن، روایت عجیبی است. آن سفره مال کیست؟ سفره ای که وقتی پیامبر اکرم (ص) آمدند خانه فاطمه زهرا (س)، چیزی در خانه نبود. امیرالمؤمنین (ع) که وارد شدند، مهمان هم دیدند، چیزی در خانه نبود. [بعد] یک دیگ [غذایی آمد].
قرائت متن عربی توسط شاگرد:
قَالَ حُذَيْفَةُ:وَ كُنَّا خَمْسَةَ نَفَرٍ:أَنَا وَ عَمَّارٌ وَ سَلْمَانُ وَ أَبُو ذَرٍّ وَ الْمِقْدَادُ(رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ)فَدَخَلْنَا،وَ دَخَلَ عَلِيٌّ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ) عَلَى فَاطِمَةَ(عَلَيْهِمَا السَّلاَمُ)يَبْتَغِي شَيْئاً مِنَ الزَّادِ،فَوَجَدَ فِي وَسَطِ الْبَيْتِ جَفْنَةً مِنْ ثَرِيدٍ تَفُورُ وَ عَلَيْهَا عُرَاقٌ كَثِيرٌ،وَ كَأَنَّ رَائِحَتَهَا الْمِسْكُ،فَحَمَلَهَا عَلِيٌّ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ)حَتَّى وَضَعَهَا بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ(صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)وَ مَنْ حَضَرَ مَعَهُ،فَأَكَلْنَا مِنْهَا حَتَّى تَمَلَّأْنَا،وَ لاَ يَنْقُصُ مِنْهَا قَلِيلٌ وَ لاَ كَثِيرٌ. [14]

استاد: خلاصه، آن سفره را فرمودند از بهشت است.
شاگرد: کدام کتاب است؟
استاد: ذیل همین آیه، «البرهان» را ببینید. بعد فرمودند که این سفره، الان نزد مهدی آل محمد است.
شاگرد: اللهم صل علی محمد و آل محمد.
استاد: یعنی امام زمان هم سر سفره چه کسی نشسته اند؟ امیرالمؤمنین و فاطمه زهرا. احتمال نمی دهید که این غذایی که این عیسی بن مهدی میل کرده... امام چه فرمودند؟ لَمْ تَصْنَعْهُ يَدُ مَخْلُوقٍ این از آن طرف آمده است.
شاگرد: درباره عمار هم...
استاد: نه، آن نیست. اگر پیدا نکردم، فردا ان شاءالله برایتان می خوانم.
فَأَكَلْتُ فَرَأَيْتُ نَفْسِي لَا تَشْتَهِي مِنْ أَكْلِهِ
خوردم از آن غذا و در خودم نیرویی دیدم که از خوردن، باز نمی ایستد؛ سیری ندارد.
فَقُلْتُ يَا مَوْلَايَ حَسْبِي
گفتم: «مولای من، کافی است.» هنوز امام را ندیده بود.
فَصَاحَ بِي أَقْبِلْ إِلَيَّ
[صدا] فرمود: «اشکالی ندارد، تو مرا خواهی دید.»
«فقلت فی نفسی: مولای یرانی و لم أره؟»
با خودم گفتم: «مولایم مرا می بیند و من او را ندیده ام؟»
«فصاح بی: یا عیسی، انظر إلی ما بین یدیک.»
صدا زد: «ای عیسی، به مقابل خود نگاه کن.»
شاگرد: «قلت فی نفسی» را جمع کنید، این ها را خودِ روایت می گوید.
استاد: بله.
فَقُلْتُ فِي نَفْسِي أَلْقَى مَوْلَايَ وَ لَمْ أَغْسِلْ يَدَيَّ
با خودم گفتم: «تازه ماهی خورده ام و دستم را نشسته ام.»
شاگرد: بو دارد.
استاد: بله. به قول عرب ها، «زفر» دارد. همین جوری بروم خدمت آقا؟
فَصَاحَ بِي يَا عِيسَى وَ هَلْ لِمَا أَكَلْتَ غَمَرٌ
باز با خودم گفتم، صدا زد: «ای عیسی، آیا آنچه خوردی، چربی و بویی دارد؟ دستت را نگاه کن.»
فَشَمِمْتُ يَدِي فَإِذَا هِيَ أَعْطَرُ مِنَ الْمِسْكِ وَ الْكَافُورِد
آن را بوییدم، دیدم از مشک خوشبوتر است.
صلوات: اللهم صل علی محمد و آل محمد.
اصلاً یک غذای دیگری است.
(قرائت متن عربی توسط شاگرد از روی کتاب):
عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ)قَالَ: «إِنَّ فَاطِمَةَ(عَلَيْهَا السَّلاَمُ)ضَمِنَتْ لِعَلِيٍّ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ) عَمَلَ الْبَيْتِ وَ الْعَجِينَ وَ الْخُبْزَ وَ قَمَّ الْبَيْتِ،وَ ضَمِنَ لَهَا عَلِيٌّ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ)مَا كَانَ خَلْفَ الْبَابِ؛نَقْلَ الْحَطَبِ،وَ أَنْ يَجِيءَ بِالطَّعَامِ،فَقَالَ لَهَا يَوْماً:يَا فَاطِمَةُ،هَلْ عِنْدَكِ شَيْءٌ؟ قَالَتْ:لاَ،وَ الَّذِي عَظَّمَ حَقَّكَ،مَا كَانَ عِنْدَنَا مُنْذُ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ شَيْءٌ نَقْرِيكَ بِهِ.
قَالَ:أَ فَلاَ أَخْبَرْتِنِي؟ قَالَتْ:كَانَ رَسُولُ اللَّهِ(صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)نَهَانِي أَنْ أَسْأَلَكَ شَيْئاً،فَقَالَ:لاَ تَسْأَلِي ابْنَ عَمِّكِ شَيْئاً،إِنْ جَاءَكِ بِشَيْءٍ عَفْواً،وَ إِلاَّ فَلاَ تَسْأَلِيهِ».
قَالَ:«فَخَرَجَ(صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِ)فَلَقِيَ رَجُلاً فَاسْتَقْرَضَ مِنْهُ دِينَاراً،ثُمَّ أَقْبَلَ بِهِ وَ قَدْ أَمْسَى،فَلَقِيَ الْمِقْدَادَ بْنَ الْأَسْوَدِ، فَقَالَ لِلْمِقْدَادِ:مَا أَخْرَجَكَ فِي هَذِهِ السَّاعَةِ؟قَالَ:اَلْجُوعُ،وَ الَّذِي عَظَّمَ حَقَّكَ،يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ-قَالَ:قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ):وَ رَسُولُ اللَّهِ(صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)حَيٌّ؟قَالَ:وَ رَسُولُ اللَّهِ(صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)حَيٌّ-قَالَ(عَلَيْهِ السَّلاَمُ):فَهُوَ أَخْرَجَنِي وَ قَدِ اسْتَقْرَضْتُ دِينَاراً وَ سَأُوثِرُكَ بِهِ؛فَدَفَعَهُ إِلَيْهِ فَأَقْبَلَ فَوَجَدَ رَسُولَ اللَّهِ(صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)جَالِساً وَ فَاطِمَةُ تُصَلِّي وَ بَيْنَهُمَا شَيْءٌ مُغَطًّى،فَلَمَّا فَرَغَتْ أَحْضَرَتْ ذَلِكَ الشَّيْءَ فَإِذَا جَفْنَةٌ مِنْ خُبْزٍ وَ لَحْمٍ قَالَ:يَا فَاطِمَةُ،أَنَّى لَكِ هَذَا؟...
استاد: آخر عبارت را بخوانید که امام چه می فرمایند.
(قرائت متن عربی توسط شاگرد):
فَأَکَلُوا مِنْهَا شَهْراً وَ هِیَ الْجَفْنَهْ الَّتِی یَأْکُلُ مِنْهَا الْقَائِمُ (عجل الله تعالی فرجه الشریف) وَ هُوَ عِنْدَهُ.[15]

استاد: امام صادق (ع) می فرمایند. تا زمانی که ما هستیم، پیش ماست. بعد، این سفره را جمع می کنند و به چه کسی می دهند؟ به امام مهدی (عج). از مواریث ائمه است. همان سفره است. من احتمال می دهم که این آقای عیسی بن مهدی، موفق شد که سر همان سفره بنشیند.
ملاقات با امام عصر (عج) و بیان حقایق
فَدَنَوْتُ مِنْهُ (عليه السلام) فَبَدَا لِي شَخْصٌ أَغْشَى بَصَرِي
نگاه کردم، دیدم شخصی است که نور، او را فرا گرفته است. آن قدر چهره امام نورانی بود که نمی توانستم نگاه کنم. وَ رَهِبْتُ حَتَّى ظَنَنْتُ أَنَّ عَقْلِي قَدِ اخْتَلَطَ ترسیدم، طوری که نزدیک بود عقلم را از دست بدهم.
فَقَالَ لِي يَا عِيسَى مَا كَانَ لَكُمْ أَنْ تَرَوْنِي وَ لَوْ لَا الْمَلَأُ تَقُولُ أَيْنَ هُوَ كَانَ وَ مَتَى يَكُونُ وَ أَيْنَ وُلِدَ وَ مَنْ رَآهُ وَ مَا الَّذِي خَرَجَ إِلَيْكُمْ مِنْهُ وَ بِأَيِّ شَيْ ءٍ أَنْبَأَكُمْ
فرمود: «ای عیسی، قرار نبود مرا ببینی، اگر این مکذبین نبودند که می گویند: "کجاست؟ چه زمانی بوده؟ کجا به دنیا آمده؟ چه کسی او را دیده؟ چه چیزی از او به شما رسیده؟"» همین حرف هایی که الان می زنند. چند خبر غیبی در این روایت بود؟ همه اش «قلت فی نفسی» بود و امام [پاسخ می دادند].
«أما و الله...»
بنا نبود مرا در غیبت، همه ببینند، لولا این شبهات. اگر این شبهات نبود... [اما] یک ملاقاتی شد که بروی و بگویی.
أَمَا وَ اللَّهِ لَقَدْ دَفَعُوا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ عَمَّا أَرَادَهُ وَ قَدَّمُوا عَلَيْهِ وَ كَادُوهُ وَ قَتَلُوهُ وَ كَذَلِكَ فَعَلُوا بِآبَائِي (عليهم السلام) وَ لَمْ يُصَدِّقُوهُمْ وَ نَسَبُوهُمْ إِلَى السِّحْرِ وَ الْكِهَانَةِ وَ خِدْمَةِ الْجِنِّ
حالا دنبال امام هستید که چرا غائب است؟ اگر ظاهر باشد... خب، پدرانم ظاهر بودند، چه کار کردید با آن ها؟ این حرف امام است. امیرالمؤمنین ظاهر بود، چه کار کردید؟ فرزندانش ظاهر بودند، با آن ها چه کار کردید؟ چرا امام غائب است؟ [شما] دلتان می سوزد که چرا امام غائب است؟ حاضر که بودند، با آن ها چه برخوردی کردید؟
کسان دیگری را جلو انداختند و آن ها را کشتند. «و کذلک فعلوا بآبائی.» با پدران من هم همین برخورد را داشتید.
(توضیح استاد): [شخصی] به امام صادق (ع) می رسد و می گوید: «ما کان کذوباً». [یعنی] خیلی دروغ نمی گفت! [امام می فرمایند:] «خدا دهانت را بشکند!»
«...و کذبوا بآیاته و برهانه.»
وقتی پیامبر اکرم (ص)، امیرالمؤمنین (ع) را [به عنوان جانشین] نشان داد، خلیفه اول تصمیم گرفت استعفا بدهد. دومی چه گفت؟ گفت: «سحر است!» «نسبوه إلی الکهانة و خدمة الجن.»
لَمَا رَأَيْتَنِي يَا عِيسَى أَخْبِرْ أَوْلِيَاءَنَا بِمَا رَأَيْتَ
این صحنه ای را که دیدی، برو و برای دوستان من بازگو کن. وَ إِيَّاكَ أَنْ تُخْبِرَ عَدُوّاً لَنَا فَتُسْلَبَهُ
اما مواظب باش، به دشمنان ما نگو.
شاگرد: یعنی مثلاً اعتقاداتشان عوض می شود؟
استاد: خیر. آقا! زیر بار امام غائب بروند؟ زیر بار امام حاضر نرفتند
شاگرد: یازده امام حاضر...
استاد: «...إلا خساراً.»
فَقُلْتُ يَا مَوْلَايَ ادْعُ لَنَا بِالثَّبَاتِ فَقَالَ لِي: لَوْ لَمْ يُثَبِّتْكَ اللَّهُ لَمَا رَأَيْتَنِي
گفتم: «مولای من، برای ثبات من دعا کن.» فرمود: «اگر خدا تو را ثابت قدم نمی کرد، مرا نمی دیدی.»
فَامْضِ لِحَجِّكَ رَاشِداً
حج کرده بودم، این پنجمین بار بود که به قصد «صاریا» [آمده بودم]. [امام فرمود:] برو حجت را به جا بیاور.
فَخَرَجْتُ مِنْ أَكْثَرِ النَّاسِ حَمْداً وَ شُكْراً.
خارج شدم در حالی که از شاکرترین مردم بودم. مگر غیر از این است؟ کسی که مهدی آل محمد را دیده باشد و سر سفره او نشسته باشد.
شاگرد: صاریا کجا می شود؟
استاد: در مدینه، نزدیک مدینه است.
حکایتی از آیت الله احمدی میانجی
خب، این یک مطلبی هم می خواهم بگویم.
تکمله بحث سفره بهشتی
این روایت، یک [ذیل در] تفسیر عیاشی دارد.
(پرسش حضار): همین روایت آخرش که می گوید: «إِنَّ اللَّهَ یَرْزُقُ مَن یَشَاءُ بِغَیْرِ حِسَابٍ»...
(پاسخ استاد): «فمکثت عندهم شهراً تلک الجفنة.» همینه، همین روایت.
(پرسش حضار): اجازه بدهید. از کجا؟ از عیاشی؟
(پاسخ استاد): شما از اولش که مهم است، همین تتمه اش را بخوانید.
(قرائت متن عربی توسط حضار):
«...و أن هذه الجفنة لتقوم عندنا ما قام المهدی (علیه السلام).»
(پاسخ استاد): امام صادق (ع) می فرمایند. تا زمانی که ما هستیم، پیش ماست. بعد، این سفره را جمع می کنند و به چه کسی می دهند؟ به امام مهدی (عج). از مواریث ائمه است. همان سفره است. من احتمال می دهم که این آقای عیسی بن مهدی، موفق شد که سر همان سفره بنشیند.
سفره ای که چیزی از آن کم نمی شود. خودِ آقا هم فرمودند این طعام، دست بشر به آن نخورده و از آن طرف آمده است. خب، من تتمه آن را فردا عرض می کنم، ان شاءالله.
حکایتی از آیت الله احمدی میانجی
قضیه ای بود، خدا رحمت کند آقای احمدی میانجی را. من در سفری با ایشون حج بودم؛ شاید بیش از ۳۵ روز با هم بودیم. این قضیه مال خیلی وقت پیش است، شاید ۴۰ سال قبل. از ایشان خیلی استفاده می کردم؛ هم مرد متواضع و بااخلاقی بودند و هم فاضل. یکی از [مطالبی که فرمودند] این بود:
فرمودند: زن و شوهری بودند که خیلی با هم گرم بودند و زن، در عمرش چیزی از شوهر نخواسته بود. هرچه می آورد، [زن] راضی بود و اگر نمی آورد، درخواستی نمی کرد. این مرد به زنش گفت: «بخواهیم برویم مشهد.» از خیابان که عبور می کردیم، دیدیم یک سبزی فروشی، سبزی تازه دارد. خانواده ام گفت: «یک خورده از این سبزی ها بخریم که قورمه سبزی درست کنیم.» گفتم: «بعد از مدت ها یک درخواستی کرده؛ باشد. من می روم حرم، برمی گردیم و می خریم.» برگشتیم، دیدیم نیست و تمام شده است. خیلی خجالت کشیدم. گفتم: «ان شاءالله برمی گردیم قم، تهیه می کنم.» [زن] گفت: «نه، مشکل این نیست. من بیخود درخواست کردم.»
برگشتیم و سوار ماشین شدیم که به طرف قم بیاییم. بیست کیلومتری که از مشهد دور شدیم، ماشین خراب شد. راننده هرچه تلاش کرد، درست نشد. آمدن و گفتن: «آقایان، هر کس می تواند، در این روستایی که نزدیک است، جایی پیدا کند. این ماشین خراب شده و تا فردا هم طول می کشد.»
باز تکرار می کنم، از دو لب آقای میانجی شنیدم. فرمودند: دست خانواده ام را گرفتم و همین طور که در کوچه های این روستا می آمدم تا جایی را درخواست کنم که ما را امشب بپذیرند، دیدم اینجا یک چراغ روشن است، آب پاشی هم شده و یک نفر هم دم در نشسته است. گفتم: «اجازه می دهید ما امشب اینجا باشیم؟» گفت: «بفرمایید.» در را باز کرد؛ منتظر بود.
خلاصه، مقداری نشستیم و به خانواده ام گفتم: «به نظرم مهمان دارد، مزاحمش نشویم.» آمدم به او بگویم می خواهیم جای دیگری برویم. گفت: «چرا؟» گفتم: «آخر شما مهمان دارید.» گفت: «من مهمان ندارم؛ مهمانم شمایید.» گفتم: «چطور؟» گفت: «من دیشب امام رضا (ع) را خواب دیدم که فرمودند دو تا مهمان مال من بودند، قرار بود خورش قورمه سبزی بخورند. من آن ها را به تو حواله کردم. برایشان خورش قورمه سبزی درست کن.» و الان من خورش قورمه سبزی درست کرده ام و منتظر شما هستم.
اللهم صل علی محمد و آل محمد.
(پاسخ استاد): ائمه معصومین (ع) همه شان همین هستند، اما معرفت ما کم است.
(دعا): خدایا، معرفت ما را نسبت به ائمه طاهرین زیاد بگردان و همان دعای حضرت مهدی (عج) را که فرمود: «اگر ثابت قدم نبودی، ما را نمی دیدی»، خدایا، این دعای حضرت مهدی را در حق این جمع مستجاب بگردان.
 

[1] تنقيح المقال في علم الرجال، المامقاني، الشيخ عبد الله، ج22، ص27.

[2] الفهرست، الشيخ الطوسي، ج1، ص110.

[3] رجال النجاشي، النجاشي، أبو العبّاس، ج1، ص67.

[4] الرجال، ابن الغضائري، ج1، ص54.

[5] رجال العلامة الحلي، العلامة الحلي، ج1، ص217.

[6] كتاب الرجال، ابن داوود الحلي، ج1، ص240.

[7] الوجيزة في الرجال ، العلامة المجلسي، ج1، ص62.

[8] تعليقة الوحيد البهبهاني على منهج المقال:382.

[9] تنقيح المقال في علم الرجال، المامقاني، الشيخ عبد الله، ج22، ص216.

[10] الهداية الكبرى، الخصيبي، حسين بن حمدان، ج1، ص373.

[11] الهداية الكبرى، الخصيبي، حسين بن حمدان، ج1، ص373.

[12] الکافی- ط دار الحدیث، الشيخ الكليني، ج12، ص318.

[13] سوره آل عمران، آيه 37.

[14] البرهان في تفسير القرآن، البحراني، السيد هاشم، ج1، ص619.

[15] البرهان في تفسير القرآن، البحراني، السيد هاشم، ج1، ص622.