مشخصات کتاب
سرشناسه : ابن بابویه محمد بن علی 311 381ق.
عنوان قراردادی : صفات الشیعه . فارسی - عربی
عنوان و نام پدیدآور : متن کامل و ترجمه کتاب صفات شیعه / شیخ صدوق (ره) ؛ ترجمه و تحقیق لطیف راشدی، سعید راشدی .
مشخصات نشر : قم: مسجد مقدس جمکران 1388.
مشخصات ظاهری : 102ص.
شابک : 7000 ریال ؛ 8000 ریال 978-964-973-137-7 :
وضعیت فهرست نویسی : فاپا(چاپ دوم)
یادداشت : فارسی- عربی.
یادداشت : چاپ اول: 1387.
یادداشت : چاپ دوم.
یادداشت : عنوان دیگر: صفات شیعه.
یادداشت : کتابنامه به صورت زیرنویس.
عنوان دیگر : صفات شیعه.
موضوع : احادیث شیعه -- قرن 4ق
موضوع : احادیث اخلاقی -- قرن 4 ق.
شناسه افزوده : راشدی، سعید، 1360 -، مترجم
شناسه افزوده : راشدی، سعید، 1360 -، مترجم
شناسه افزوده : مسجد جمکران (قم)
رده بندی کنگره : BP129/الف2ص7041 1388
رده بندی دیویی : 297/212
شماره کتابشناسی ملی : 1312397
اشاره
قال رسول الله(صل الله علیه و آله):
«العلمأ ورثة الانبیا».
پیامبر اعظم(صل الله علیه و آله) فرمود:
«عالمان و دانشمندان [دین] وارثان پیامبران هستند.
سرشناسه : ابن بابویه محمد بن علی 311 381ق.
عنوان قراردادی : صفات الشیعه . فارسی - عربی
عنوان و نام پدیدآور : متن کامل و ترجمه کتاب صفات شیعه / شیخ صدوق (ره) ؛ ترجمه و تحقیق لطیف راشدی، سعید راشدی .
مشخصات نشر : قم: مسجد مقدس جمکران 1388.
مشخصات ظاهری : 102ص.
شابک : 7000 ریال ؛ 8000 ریال 978-964-973-137-7 :
وضعیت فهرست نویسی : فاپا(چاپ دوم)
یادداشت : فارسی- عربی.
یادداشت : چاپ اول: 1387.
یادداشت : چاپ دوم.
یادداشت : عنوان دیگر: صفات شیعه.
یادداشت : کتابنامه به صورت زیرنویس.
عنوان دیگر : صفات شیعه.
موضوع : احادیث شیعه -- قرن 4ق
موضوع : احادیث اخلاقی -- قرن 4 ق.
شناسه افزوده : راشدی، سعید، 1360 -، مترجم
شناسه افزوده : راشدی، سعید، 1360 -، مترجم
شناسه افزوده : مسجد جمکران (قم)
رده بندی کنگره : BP129/الف2ص7041 1388
رده بندی دیویی : 297/212
شماره کتابشناسی ملی : 1312397
مقدمه ناشر
بسم اللَّه الرحمن الرحیم
الحمدللَّه الواحد الأحد، الفرد الصمد، الذی لم یلد و لم یولد و لم یکن له کفواً أحد والصلاة علی محمّد عبده المجتبی و رسوله المصطفی، أرسله الی کافة الوری، بشیراً و نذیراً و داعیاً الی اللَّه باذنه و سراجاً منیراً وعلی أهل بیته أئمةالهدی و مصابیح الدجی، الذین أذهب اللَّه عنهم الرجس و طهرهم تطهیراً و السلام علی من اتبع الهدی.
و بعد:
قال رسول اللَّه صلی الله علیه وآله: «العلماء ورثة الانبیاء»:
پیامبر اعظم صلی الله علیه وآله فرمود: «عالمان و دانشمندان [دین وارث پیامبران هستند». «نهج الفصاحه»
جناب شیخ جلیل القدر مرحوم صدوق قدس سره به حق، یکی از استوانه و پشتوانه های تعالیم اهل بیت علیهم السلام و از مفاخر، ذخایر و پاسداران مکتب انسان ساز تشیع می باشد. او با تلاش خستگی ناپذیر، تألیفات و تصنیفات گرانسنگ بی شماری از خود به میراث گذاشت؛ ایشان به عنوان شخصیتی بزرگ و سترگ مطرح است که مکتب پُربار تشیع به وجود این عالم بزرگ و نظایر این بزرگوار به خود می بالد و باید میراث آنان را پاس داشت. از جمله آثار این بزرگ مرد علم و جهاد، چند رساله پُر محتوا به نام های «صفات شیعه»، «فضایل شیعه»، «آیین دوستی» و «اعتقادات شیخ صدوق» می باشد.
یک شخص پیرو مکتب اهل بیت علیهم السلام که خود را شیعه می داند، قطعاً باید بداند که یک فرد شیعه چه فضایلی دارد. با دانستن فضایل شیعه بودن، مقام و ارزش شیعه بودن را درک می کند. کسی که فضایل شیعه را درک نمود، بدون تردید نیاز آشنایی با صفات شیعه
را پیدا می کند تا به تمام این صفات ارزشمند که منشأ وحیانی دارد، خود را متصف سازد و به عنوان یک شخص شیعه مورد رضایت خداوند متعال و اهل بیت علیهم السلام هویت یابد.
این دو عنوان؛ یعنی «فضایل شیعه» و «صفات شیعه» به صورت ممتاز با متن عربی احادیث همراه با سند و منابع آنها و ترجمه گویا، روان و شیرین در اختیار شما عزیزان می باشد.
ان شاء اللَّه با مطالعه و عمل به مفاد آنها بتوانیم یک شیعه واقعی باشیم و خشنودی پروردگار متعال و اهل بیت علیهم السلام را تحصیل نماییم و مایه رشد و تعالی برای این مذهب شویم.
امیدواریم به زودی شاهد به ثمر رسیدن دو اثر دیگر یعنی «آیین دوستی» و «عقاید شیخ صدوق» باشیم تا با عقاید یک متفکر و اندیشمند که وجود او مایه برکت و مُباهات شیعیان است آشنا شویم و نیز با کتاب «آیین دوستی» با دوستان و خلیلان مورد نظر اهل بیت علیهم السلام آشنا شده و محشور شویم که دوست نقش اساسی در شکل گیری و ساختار شخصیت روحی - معنوی تمام انسان ها دارد.
در پایان از زحمات برادر دانشمند و محب اهل بیت علیهم السلام جناب آقای لطیف راشدی که زحمت ترجمه و تحقیق این اثر گرانسنگ را بر عهده داشته اند قدردانی نموده و امید است در پناه حضرت مهدی «عجل اللَّه تعالی فرجه الشریف» موفق و مؤید باشند.
«ربنا تقبّل منا و اجعله ذُخراً و زاداً لآخرتنا انک انت السمیع العلیم و فعّال لما ترید».
مدیر مسؤول انتشارات مسجد مقدّس جمکران
حسین احمدی
فهرست
تصویر
7.jpg
تصویر
8.jpg
تصویر
9.jpg
تصویر
10.jpg
حدیث شماره یکم تا سیزدهم
حدیث شماره یکم
بسم اللَّه الرحمن الرحیم
الحمدللَّه ربّ العالمین و صلواته علی محمّد و آله الطاهرین
حدّثنی محمّد بن موسی بن المتوکّل رحمه الله قال: حدّثنا محمّد ابن یحیی العطار الکوفی عن موسی بن عمران الخعی، عن عمّه الحسین بن یزید النوفلی، عن علی بن سالم، عن أبیه، عن أبی بصیر، قال: قال الصادق علیه السلام:
شیعتنا أهل الورع و الاجتهاد وأهل الوفاء و الأمانة وأهل الزهد و العبادة أصحاب احدی و خمسین رکعة فی الیوم و اللیلة، القائمون بالّلیل، الصائمون بالنهار، یزکّون أموالهم ویحجّون البیت ویجتنبون کلّ محرّم.(1)
امام صادق علیه السلام فرمود:
«شیعیان ما پرهیزگار، پرتلاش، با وفا، امانت دار و دوری کننده از دنیا هستند. پنجاه و یک رکعت نماز در روز و شب به جای می آورند. شب ها را بیدار هستند و عبادت می کنند و روزها را روزه می گیرند، زکات مال خود را می دهند و حجّ را به جا می آورند و از هر حرامی دوری می کنند».
1) 1. عنه البحار: 68/167، ح 23؛ الوسائل: 2/41، ح 26.
حدیث شماره دوم
«شیعتنا المسلمّون لأمرنا، الآخذون بقولنا، المخالفون لأعدائنا، فمن لم یکن کذلک فلیس منّا(1)».
امام رضاعلیه السلام فرمود:
«شیعیان ما، مطیع ما هستند، براساس فرامین ما عمل می کنند و با دشمنان ما مخالفند و هر کس بر طبق این روش عمل نکند، از ما نیست».
حدیث شماره سوم
امام صادق علیه السلام فرمود:
«کسی که تقیه نمی کند، دین ندارد و هر کس اهل پرهیزگاری نیست، ایمان ندارد».
حدیث شماره چهارم
امام صادق علیه السلام فرمود:
«کسی که گمان می کند از شیعیان ما است، در حالی که به غیر از ما چنگ می زند و پیروی می کند، دروغ می گوید».
حدیث شماره پنجم
«من عادی شیعتنا فقد عادانا و من والاهم فقد والانا، لأنّهم منّا، خلقوا من طینتنا من أحبّهم فهو منّا ومن أبغضهم فلیس منّا.
شیعتنا ینظرون بنوراللَّه ویتقلّبون فی رحمة اللَّه ویفوزون بکرامة اللَّه.
ما من أحد من شیعتنا یمرض الاّ مرضنا لمرضه ولااغتمّ الاّ اغتممنا لغمّه و لا یفرح الاّ فرحنا لفرحه ولایغیب عنّا أحد من شیعتنا أین کان فی
1) 4. عنه البحار: 2/98، ح 49.
شرق الأرض أو غربها.
و من ترک من شیعتنا دیناً فهو علینا ومن ترک منهم مالاً فهو لورثته.
شیعتنا الذین یقیمون الصلاة ویوتون الزکاة ویحجّون البیت الحرام و یصومون شهر رمضان ویوالون أهل البیت علیهم السلام ویتبرّ أون من أعدائهم اولئک أهل الایمان و التقی وأهل الورع و التقوی ومن ردّ علیهم فقد ردّ علی اللَّه ومن طعن علیهم فقد طعن علی اللَّه لأنّهم عباداللَّه حقّاً وأولیاوه صدقاً.
و اللَّه انّ أحدهم لیشفع فی مثل ربیعة و مضر، فیشفّعه اللَّه تعالی فیهم لکرامته علی اللَّه عزّوجلّ».(1)
امام موسی کاظم علیه السلام فرمود:
«هر کس با شیعیان ما دشمنی کند، با ما دشمنی کرده و هر کس با آنان مهربانی کند، با ما مهربانی کرده؛ چون آنان از ما هستند و از خمیره ما آفریده شده اند».
هر کس که آنها را دوست داشته باشد، از ما است و کسی که دشمن آنها باشد، از ما نیست.
شیعیان ما، نور خدا را می بینند و در رحمت خداوند غوطه ور و به سبب کرامت و احترامی که نزد خداوند دارند، رستگار و پیروز می شوند.
1) 5. عنه البحار المتقدم، ح 25؛ الوسائل: 1/15، ح 28.
اگر یکی از شیعیان ما بیمار شود، ما هم به خاطر بیماری او، بیمار و هرگاه اندوهگین گردد، ما هم ناراحت می شویم و با خوشحالی او، ما هم خوشحال می شویم. هیچ یک از آنان در شرق و غرب جهان از دید ما پنهان نیستند.
اگر یکی از آنان قرض دار شود، دادن قرض او بر ما لازم است و چون دارایی از او به جای بماند، برای وارثان او می باشد.
شیعیان ما کسانی هستند که نماز را بپا داشته و زکات مالشان را می دهند و حجّ به جا می آورند و روزه ماه رمضان را می گیرند و با خاندان پیغمبر خویش مهربان و دوست هستند و از دشمنانشان بیزاری می جویند. این چنین افرادی، با ایمان و با تقوا هستند که انکار آنها، انکار خداوند است و هر کس به آنها طعنه زند، به خدا طعنه زده؛ چون آنها به حقّ، بندگان خدا و به راستی، دوستان او می باشند.
به خدا قسم! فقط یکی از آنان می تواند که به اندازه نفرات دو قبیله ربیعه و مضّر را شفاعت کند و خداوند هم شفاعتشان را می پذیرد؛ به خاطر احترامی که در نزد خداوند دارند.
حدیث شماره ششم
من قال «لا اله الا اللَّه» مخلصاً دخل الجنة واخلاصه بها أن یحجبه «لا اله الا اللَّه» عمّا حرّم اللَّه تعالی.(1)
امام صادق علیه السلام فرمود:
هر کس «لا الهَ الاّ اللَّه» را خالصانه بگوید، وارد بهشت می شود و اخلاص «لا الهَ الاّ اللَّه» این است که او را از حرام منع کند.
حدیث شماره هفتم
پیغمبر خداصلی الله علیه وآله فرمود:
«هر کس مخلصانه «لا الهَ الاّ اللَّه» بگوید، بهشت برای او است و اخلاص «لا الهَ الاّ اللَّه» آن است که از محّرمات دوری کند.
حدیث شماره هشتم
لمّا فتح رسول اللَّه صلی الله علیه وآله مکّة قام علی الصفا، فقال: «یا بنی هاشم، یا بنی عبدالمطلب، انّی رسول اللَّه الیکم وانّی شفیق علیکم، لا تقولوا: انّ محمّداً «منّا، فواللَّه ما أولیائی منکم و لا من غیرکم الاّ المتّقون.
(ألا) فلا أعرفکم تأتونی یوم القیامة تحملون الدنیا علی رقابکم ویأتی الناس یحملون الآخرة، ألا و انّی قد أعذرت فیما بینی و بینکم وفیما بین اللَّه عزّ و جلّ و بینکم و انّ لی عملی و لکم عملکم».(1)
امام صادق علیه السلام فرمود: هنگامی که پیامبرصلی الله علیه وآله مکّه را فتح کرد، بر کوه صفا ایستاد و چنین فرمود:
«ای پسران هاشم و عبدالمطّلب! من فرستاده پروردگارتان به سوی شما هستم و نسبت به شما دلسوز و مهربانم. نگویید که محمّد از ما است؛ قسم به خدا! چه از شما و چه از دیگران، فقط پرهیزگاران دوستان من هستند.
بدانید! چگونه در روز قیامت، دوست و فامیل شما باشم،
1) 8. عنه البحار: 21/111، ح 2 و ج 71/188، ح 51؛ و ج 96/223، ح 30.
هنگامی که دنیا را بر گردن های خود سوار کرده اید ولی مردمِ دیگری می آیند که آخرت را با خود آورده اند.
بدانید! من هیچ عذری بین خود و شما و نیز بین شما و خدای تعالی باقی نگذاشتم و راهنمائی خود را انجام دادم.
اعمال من، برای من و اعمال شما، برای شماست».
حدیث شماره نهم
مجالسة الأشرار تورث سوء الظنّ بالأخیار ومجالسة الاخیار تلحق الأشرار بالأخیار ومجالسة الفجّار للابرار تلحق الفجّار بالأبرار.
فمن اشتبه علیکم أمره و لم تعرفوا دینه، فانظروا الی خلطائه، فان کانوا أهل دین اللَّه فهو علی دین اللَّه وان کانوا علی غیر دین اللَّه فلا حظّ له من دین اللَّه.
انّ رسول اللَّه صلی الله علیه وآله کان یقول: «من کان یومن باللَّه و الیوم الآخر فلا یواخینّ کافراً ولا یخالطنّ فاجراً ومن آخی کافراً، أو خالط فاجراً، کان کافراً فاجراً».
أمیرالمؤمنین علیه السلام فرمود:
«نتیجه همنشینی با بدان، بد گمانی نسبت به خوبان می شود و نتیجه همنشینی با نیکان، بدان را نیک می سازد. چنانکه همنشینی بد کاران با خوبان، آنها را جزء خوبان می کند.
هرگاه نتوانستید، دین کسی را بشناسید، به همنشینان او نگاه کنید؛ اگر متدین هستند، او هم بر دین خدا است و اگر دوستانش متدین نباشند، او هم بهره ای از دین نبرده است».
پیغمبر خداصلی الله علیه وآله فرمود:
«هر کس به خدا و روز قیامت ایمان دارد، با هیچ کافری برادری و با بدکاران همنشینی نمی کند و اگر با آنان برادری و همنشینی کرد، خود نیز کافر و بدکاره است».(1)
حدیث شماره دهم
«من واصل لنا قاطعاً، أو قطع لنا واصلا، أو مدح لنا عائباً، أو أکرم لنا مخالفاً فلیس منّا ولسنا منه».(2)
امام رضاعلیه السلام فرمود:
هر که با کسی که با ما قطع رابطه کرده، رابطه برقرار کند و یا با کسی که با ما رابطه برقرار کرده، قطع رابطه کند و یا کسی که به ما عیبی را نسبت می دهد، تعریف و تمجید کند و یا به دشمن ما احترام بگذارد، از ما نیست و ما هم از او نیستیم.
حدیث شماره یازدهم
«من والی أعداء اللَّه فقد عادی أولیاء اللَّه ومن عادی أولیاء اللَّه فقد عادی اللَّه تبارک و تعالی وحقّ علی اللَّه عزّوجلّ أن یدخله فی نار جهنم».(1)
امام رضاعلیه السلام فرمود:
«هر کس دشمنان خدا را دوست بدارد، بی شکّ با دوستان خدا دشمنی کرده و هر کس با دوستان خدا دشمنی کند، بی شکّ با خدا دشمنی کرده و حال برپروردگار لازم است که او را به دوزخ ببرد».
1) 11. عنه البحار المتقدم، ذ ح 11؛ الوسائل المتقدم، ص 441، ح 11.
حدیث شماره دوازدهم
امام صادق علیه السلام فرمود:
«به خدا قسم! شیعیان علی علیه السلام شکم و عورت خود را از حرام نگه می دارند و اعمالشان را برای رضایت خداوند به جا می آورند و به پاداش او امید دارند و از کیفر و شکنجه او می ترسند».
حدیث شماره سیزدهم
کنت مع أبی عبداللَّه علیه السلام فدخل رجل فسلّم، فسأله:
کیف من خلفت من اخوانک؟ فاحسن الثناء و زکّی وأطری.
فقال له: کیف عیادة أغنیائهم لفقرائهم؟ قال: قلیلة.
قال: کیف مواصلة أغنیائهم لفقرائهم فی ذات أیدیهم؟
فقال: انّک تذکر أخلاقاً ما هی فیمن عندنا.
1) 12. عنه البحار: 68/168، ح 26.
قال علیه السلام: فکیف یزعم هولاء أنّهم لنا شیعة.(1)
محمّد بن عجلان گفت: نزد امام صادق علیه السلام بودیم که مردی وارد شد و سلام کرد.
آن حضرت پرسید: «برادران دینی تو چگونه اند؟»
آن مرد از آنان تعریف و تمجید فراوانی نمود.
امام صادق علیه السلام به او فرمود: «رسیدگی ثروتمندانتان به مستمندان چگونه است؟»
عرض کرد: کم است.
امام صادق علیه السلام فرمود: «رسیدگی ثروتمندان به فقیران برچه پایه است؟»
گفت: اعمالی را به ما یادآور می شوید که پیش ما نیست!
حضرت فرمود: «پس آنها، چگونه گمان می کنندکه از شیعیان ما هستند؟!»
حدیث شماره چهاردهم تا بیست و چهارم
حدیث شماره چهاردهم
«انّ ممّن یتّخذ مودّتنا أهل البیت لمن هو أشدّ فتنة علی شیعتنا من الدجّال فقلت له: یابن رسول اللَّه بماذا؟»
1) 13. عنه البحار: 68/168، ح 27.
قال: بموالاة أعدائنا و معاداة أولیائنا، انّه اذا کان کذلک اختلط الحقّ بالباطل و اشتبه الأمر، فلم یعرف مؤمن من منافق.(1)
حسن بن خزّاز گفت: از امام رضاعلیه السلام شنیدم که فرمود:
«کسی هست که دوستی ما اهل بیت علیهم السلام را در دست دارد، ولی ضرر و زیان او بر شیعیان ما، از زیان دجّال بیشتر است».
عرض کردم: ای پسر پیامبر! چگونه می شود؟
فرمود: «به خاطر دوستی او با دشمنان ما و دشمنی با دوستان ما، هرگاه چنین شد، حق به باطل آمیخته و امر مشتبه می گردد و مؤمن از منافق شناخته نمی شود.
حدیث شماره پانزدهم
ثمّ قال علیه السلام: «صدیق عدو اللَّه عدو اللَّه».(2)
علاء بن فُضَیل گفت: امام صادق علیه السلام فرمود:
«کسی که کافری را دوست داشته باشد، بی شکّ با خدا دشمنی کرده و کسی که با کافری دشمنی کند بی شکّ خدا را دوست داشته است.
سپس فرمود:
دوستِ دشمن خدا، دشمن خدا می باشد».
حدیث شماره شانزدهم
«من جالس أهل الریب فهو مریب».(1)
امام باقرعلیه السلام فرمود:
«کسی که با اهل شک بنشیند، خودش نیز شکّاک است».
حدیث شماره هفدهم
«لیس الناصب من نصب لنا أهل البیت، لأنک لا تجد أحداً یقول: أنا
1) 16. عنه الوسائل المتقدم، ص 507، ح 20؛ البحار: 74/197، ذ ح 31.
أبغض محمّداً و آل محمّد ولکن الناصب من نصب لکم وهو یعلم أنّکم تتوالّونا و تتبرّءون من أعدائنا.
و قال علیه السلام: من أشبع عدوّاً لنا فقد قتل ولیاً لنا.(1)
معلّی بن خنیس گفت: شنیدم امام صادق علیه السلام فرمود:
«کسی که نسبت به ما ناصبی باشد، به او ناصبی نگویند؛ چون کسی را پیدا نمی کنی که بگوید من با محمّد و خاندانش دشمنی دارم. ولی ناصبی کسی است که نسبت به شما ناصبی است، در حالی که می داند، شما ما را دوست دارید و از دشمنانمان بیزاری می جویید.
سپس فرمود: کسی که دشمن ما را سیر کند، دوستی از دوستان ما را کشته است».
حدیث شماره هجدهم
فأعینوا علی ما أنتم علیه بالورع و الاجتهاد.(2)
امام صادق علیه السلام فرمود:
«شیعیان علی علیه السلام کسانی هستند که از روزه داری و گرسنگی زیاد، اندامی لاغر و لبانی خشکیده دارند؛ مهربان و دانشمند و با گذشت می باشند. به زهد بسیار شناخته می شوند. پس با پرهیزگاری و تلاش، یاری رسان باشید».
حدیث شماره نوزدهم
یا أبا المقدام انّما شیعة علی صلوات اللَّه علیه الشاحبون الناحلون الذابلون ذابلة شفاههم من القیام، خمیصة بطونهم، مصفرة ألوانهم، متغیرة وجوههم، اذا جنّهم اللّیل اتّخذوا الأرض فراشاً واستقبلوها بجباههم، باکیة عیونهم، کثیرة دموعهم، صلاتهم کثیرة ودعاوهم کثیر، تلاوتهم کتاب اللَّه، یفرح الناس و هم یحزنون.(1)
1) 19. عنه الوسائل: 4/843، ح 14؛ رواه الصدوق أیضاً فی الخصال 2/444، ح 40، من طریق آخر عن عمرو بن أبی المقدام {مثله}.
ابن ابی المقدام از پدرش نقل کرده که امام باقرعلیه السلام فرمود:
«ای ابی المقدام! شیعیان علی علیه السلام از زیادی بندگی و عبادت در شب ها و روزه داری روزها، لاغر و رنجیده و لب چروکیده هستند. از زیادی ذکر خدا، لبانی خشکیده و از بسیار روزه گرفتن، لاغر اندام می باشند. رنگ صورتشان زرد و چهره ای درهم کشیده ودگرگون شده دارند. شب می شود، زمین را فرش خود می سازند و با چشمانی گریان و اشک آلود، پیشانی بر زمین می گذارند. نماز و دعای ایشان فراوان است، قرآن می خوانند در حالی که مردم خوشحال هستند، آنها اندوهگین می باشند».
حدیث شماره بیستم
قال: ما لی لا أری علیکم سیماء الشیعة!؟
قالوا: و ما سیماء الشیعة؟ قال: صفر الوجوه من السهر، خمص البطون
من الصیام، ذبل الشفاه من الدعاء، علیهم غبرة الخاشعین.(1)
سِنْدی بن محمّد گفت: عدّه ای به دنبال امیرالمؤمنین علیه السلام به راه افتاده بودند، حضرت آنها را دید و فرمود: «شما کیستید؟»
گفتند: یا امیرالمؤمنین! ما شیعیان شماییم!
حضرت فرمود: «چرا آثار شیعیان خود را در شما نمی بینم!»
عرض کردند: آثار شیعیان شما چیست؟
فرمود: «به خاطر شب زنده داری، چهره ای زرد و به خاطر روزه داری زیاد، اندامی لاغر و از بسیار گفتن ذکر خدا، لبانی خشک و چروکیده دارند و بر آنان، گرد و غبار بیم و ترس از خدا نشسته است».
حدیث شماره بیست و یکم
قال أبو عبداللَّه علیه السلام: انمّا شیعة جعفر من عفّ بطنه و فرجه واشتدّ جهاده و عمل لخالقه و رجا ثوابه وخاف عقابه.
فاذا رأیت اولئک، فاولئک شیعة جعفر.(2)
1) 20. عنه البحار: 68/151، ملحق ح 4؛ عن أمالی الطوسی: 135؛ ارشاد المفید:140.
2) 21. عنه الوسائل: 11/199، ح 13؛ و رواه أیضاً من طریق آخر فی الخصال: 1/295، ح 63، عن المفضل {مثله} و الکلینی فی الکافی: 2/233، ح 9؛ الطبرسی فی مشکاة الانوار: 58؛ الکشی فی اختیار معرفة الرجال: 306، ح 552، عنها البحار: 68/187، ح 42.
امام صادق علیه السلام فرمود:
«شیعیان جعفرعلیه السلام کسانی هستند که شکم و عورت خود را از حرام نگه می دارند و کوشش آنها در راه بندگی خدایشان زیاد است و به پاداش خداوند امید دارند و از شکنجه و عذاب او می ترسند، اگر چنین کسی را دیدید، بدانید که او شیعه جعفر بن محمّدعلیه السلام می باشد».
حدیث شماره بیست و دوم
«یا جابر یکتفی من یتخذ التشیع أن یقول بحبّنا أهل البیت؟
فواللَّه ما شیعتنا الاّ من اتّقی اللَّه و أطاعه وما کانوا یعرفون الاّ بالتواضع و التخشّع وأداء الأمانة وکثرة ذکر اللَّه والصوم والصلاة و البر بالوالدین و التعهّد للجیران من الفقراء وأهل المسکنة والغارمین والأیتام وصدق الحدیث وتلاوة القرآن وکفّ الألسن عن الناس الاّ من خیر وکانوا امناء عشائرهم فی الأشیاء».
فقال جابر: یابن رسول اللَّه ما نعرف أحداً بهذه الصفة!
فقال لی: «یا جابر! لا تذهبنّ بک المذاهب، حسب الرجل أن یقول: احبّ علیاً (صلوات اللَّه علیه) و أتولاه؟ فلو قال: انّی احب رسول اللَّه صلی الله علیه وآله و رسول اللَّه خیر من علی علیه السلام ثم لایتبع سیرته و لا یعمل بسنته ما نفعه حبّه
ایاه شیئاً، فاتقوا اللَّه و اعملوا لما عنداللَّه، لیس بین اللَّه و بین أحد قرابة أحبّ العباد الی اللَّه عزّوجلّ و أکرمهم علیه أتقاهم له و أعملهم بطاعته.
یا جابر! ما یتقرّب العبد الی اللَّه تبارک و تعالی الاّ بالطاعة، مامعنا براءة من النار و لا علی اللَّه لأحد منکم حجة، من کان للَّه مطیعاً فهو لنا ولی ومن کان للَّه عاصیاً فهو لنا عدوّ ولاتنال ولایتنا الا بالعمل و الورع».(1)
جابر جُعْفی گفت: امام باقرعلیه السلام فرمود:
«ای جابر! آیا کسی که فقط بگوید: اهل بیت علیهم السلام را دوست دارم، می تواند خود را از شیعیان مابپندارد؟ به خدا قسم! شیعیان ما کسانی هستند که از خدا می ترسند و فرمانبردار او می باشند.
آنها به وسیله تواضع، ترس از خدا، امانت داری، زیاد یاد کردن خداوند، روزه گرفتن، نماز خواندن، نیکی به پدر و مادر، رسیدگی به همسایگان فقیر، رسیدگی به مسکین، قرض داران و یتیمان، راستگویی، خواندن قرآن و جز از خیر در مورد مردم صحبت نکردن، شناخته می شوند و در میان قبیله خود امین اند».
جابر عرض کرد: ای پسر پیامبر! ما کسی را با این اوصاف نمی شناسیم!
حضرت فرمود: «ای جابر! از بحث خارج مشو. آیا برای انسان همین
1) 22. رواه الصدوق أیضاً فی أمالیه: 499، ح 3، باسناده من طریق آخر عن جابر والکلینی فی الکافی: 2/74 ح 3 والطوسی فی أمالیه: 95 والطبرسی فی مشکاة الانوار: 59، عنها البحار: 70/97، ح 4؛ فیه بیان طویل.
کافیست که بگوید: علی علیه السلام را دوست دارم و ولایت او را پذیرفتم؟!
اگر او بگوید که پیغمبر خداصلی الله علیه وآله را دوست دارم که از علی علیه السلام والامقام تر است، ولی از روش و اعمال و سیره او پیروی نکند، این دوستی، هیچ سودی برای او نخواهد داشت.
از خدا بترسید و برای رسیدن به ثواب الهی، اعمال نیک به جا آورید.
بین خدا و بین هیچ کسی رابطه خویشاوندی نیست. محبوب ترین و گرامی ترین بندگان در نزد خداوند، پرهیزگارترین و عمل کننده ترینشان به دستورات خداوند است.
ای جابر! بنده به خداوند جز به وسیله فرمانبرداری از خداوند، نزدیک نخواهد شد و تنهابا گفتن اینکه با ما هستید، از آتش رها نخواهید شد و بر خداوند دلیل و حجّتی ندارید. هرکس فرمانبردار خدا باشد، دوست ما می باشد و هرکس از خداوند نافرمانی کند، دشمن ما است و دوستی ما، جز با انجام عمل نیک و پرهیزگاری به دست نمی آید».
حدیث شماره بیست و سوم
علی ابن فضّال عن ظریف بن ناصح رفعه الی محمّد بن علی علیه السلام قال:
«شیعتنا المتباذلون فی ولایتنا المتحابّون فی مودّتنا المتزاورون فی احیاء أمرنا الذین ان غضبوا لم یظلموا وان رضوا لم یسرفوا، برکة علی من جاوروا وسلم لمن خالطوا».(1)
امام باقرعلیه السلام فرمود:
«شیعیان علی علیه السلام کسانی هستند که در دوستی ما سر از پا نمی شناسند و از خود، بی خود هستند و در راه دوستی ما با یکدیگر دوستی می کنند.
برای زنده کردن امر ما، با یکدیگر ملاقات می کنند و اگر عصبانی شوند، به کسی ظلم نمی کنند و هرگاه خشنود و راضی گردند، سرکشی نمی کنند، برای همسایگان خود مایه برکت اند و با همنشینان خود مهربان هستند ومدارامی کنند.
حدیث شماره بیست و چهارم
1) 23. الکافی: 2/236، ح 24، الخصال: 2/397، ح 104، مشکاة الانوار: 61، عنها البحار: 68/190، ح 46.
بن أبی المقدام، عن أبیه، قال: قال لی أبوجعفرعلیه السلام:
«یا أبا المقدام انّما» شیعة علی علیه السلام الشاحبون الناحلون الذابلون، ذابلة شفاههم، خمیصة بطونهم، متغیرة ألوانهم.
امام باقرعلیه السلام فرمود:
«شیعیان علی علیه السلام لاغر، رنجیده و لب خشکیده اند و شکم هایی لاغر و رنگ هایی برگشته دارند».
حدیث شماره بیست و پنجم تا سی و چهارم
حدیث شماره بیست و پنجم
«یا جابر انّما شیعة علی علیه السلام من لا یعدو صوته سمعه ولاشحناوه بدنه، لا یمدح لنا قالیاً ولایواصل لنا مبغضاً ولا یجالس لنا عائباً.
شیعة علی علیه السلام من لا یهر هریر الکلب ولایطمع طمع الغراب ولایسأل الناس و إن مات جوعاً، اولئک الخفیفة عیشتهم، المنتقلة دیارهم، ان شهدوإ لم یعرفوا وإن غابوا لم یفتقدوا وإن مرضوا لم یعادوا وإن ماتوا لم یشهدوا، فی قبورهم یتزاورون».
قلت: و أین أطلب هولاء؟ قال: «فی اطراف الأرض [و] بین الأسواق.
و هو قول اللَّه عزّوجلّ: «أذلّة علی المؤمنین أعزّة علی الکافرین»».(1)
1) 24. عنه البحار: 68/168، ح 28؛ الایة فی سورة المائدة: 54.
امام باقرعلیه السلام فرمود:
«ای جابر! شیعه علی علیه السلام کسی است که صدایش از گوشش بالاتر نمی رود و فریاد نمی زند و به دیگران دشمنی و اذیت نمی رساند و از کسانی که پیرامون ما کوتاه آمده اند، تعریف و تمجید نمی کند و با دشمنانمان رابطه ای ندارد و همنشین کسی نمی شود که عیبی را به ما نسبت دهد. شیعه علی علیه السلام مانند سگ پارس نمی کند و پاچه کسی را نمی گیرد مانند کلاغ طمعکار نیست. از مردم چیزی نمی خواهد، حتی از گرسنگی بمیرد، زندگی ساده ای دارد، اگر در جایی حاضر شود، مردم او را نمی شناسند و اگر غائب باشد، کسی سراغ او را نمی گیرد، اگر بیمار شود، کسی احوال او را نمی پرسد و اگر بمیرد، کمتر کسی با خبر می شود. در قبرها، یکدیگر را ملاقات می کنند».
عرض کردم: این افراد را کجا ببینیم؟
فرمود: «گوشه و کنار زمین و بین بازارها و این فرمایش خداوند بزرگ است، آنجا که می فرماید:
«أَذِلَّة عَلَی الْمُؤْمِنِینَ أَعِزَّة عَلَی الْکفِرِینَ»؛ «برای مؤمنان، فروتن و برای کافران، گردن فرازند.»»